Βιβλιοκριτική: "Πέρα από το σύμπαν των χρωμάτων" της Μαρίας Βλάχου

Ημερομηνία έκδοσης: 04/2025
ISBN: 978-618-210-267-1
Σελίδες: 212
Σημειωσεις: Περιλαμβάνεται το διήγημα “Μέσα στους θαλασσινούς κόρφους”.
Εκδόσεις: Ελκυστής

Γράφει η Στέλλα Πετρίδου

Πολλά πράγματα θεωρούνται δεδομένα στη ζωή του ανθρώπου, στην πραγματικότητα όμως δεν είναι. Κι αυτό φυσικά το αντιλαμβάνεται ο ίδιος, όταν η μοίρα του θελήσει διαφορετικά να χαράξει την πορεία του στον κόσμο δοκιμάζοντάς τον διαρκώς, αδικώντας τον συχνά και πληγώνοντάς τον στον έσχατο βαθμό.

Η συγγραφέας Μαρία Βλάχου στο νέο της βιβλίο, με τίτλο «Πέρα από το σύμπαν των χρωμάτων», που κυκλοφόρησε τον Απρίλιο του 2025 από τις εκδόσεις «Ελκυστής», εστιάζοντας στις κακουχίες και στα δράματα των ανθρώπων μιας άλλης γενιάς, από τον εμφύλιο πόλεμο και έπειτα, μέχρι και τη σημερινή εποχή, επιχειρεί να αναδείξει τη δύναμη του ανθρώπου εκείνου που μάχεται για τη σωτηρία του και για τη σωτηρία των ανθρώπων γύρω του με πόνο ψυχής, αλλά και με μεγάλη θέληση και θάρρος ηρωικό, διεκδικώντας τη σακατεμένη ευτυχία του από την αρχή.

Η ιστορία του νέου της βιβλίου είναι μια ιστορία μνήμης. Κεντρική ηρωίδα της είναι η Άννα, η οποία σε ώριμη πλέον ηλικία και επισκεπτόμενη ξανά για λόγους υγείας τη Τσεχία, τη χώρα που την έσωσε, την έθρεψε, τη μεγάλωσε και την εκπαίδευσε, θυμάται και αναπολεί τη ζωή της από την αρχή με πόνο ψυχής και καημό αβάσταχτο. Ο πόνος της μεγεθύνεται ακόμα πιο πολύ, όταν επισκέπτεται το ίδρυμα της πρώην Τσεχοσλοβακίας, στο οποίο είχε σταλεί ως παιδί μαζί με άλλα ελληνόπουλα για να σωθούν, μετά από τον βίαιο αλλά αναγκαστικό για τη σωτηρία τους ξεριζωμό από τα σπίτια και τις οικογένειές τους με απόφαση του Δημοκρατικού Στρατού το 1948.

Η αναδρομή της ηρωίδας στο τραυματικό παιδικό παρελθόν της ανοίξει διάπλατα τις μη επουλώσιμες πληγές στην ψυχή της και την αναστατώνει. Με αφορμή το ταξίδι της αυτό, θυμάται ξανά τη ζωή της στο χωριό που γεννήθηκε, τη γιαγιά της, τη μητέρα της και τον άφαντο πατέρα της, τον βίαιο ξεριζωμό της από το πατρικό της, τη σκληρή και επίπονη μετάβασή της στα σύνορα, τη μεταφορά της στο ίδρυμα, τη γνωριμία της με τους δασκάλους, τα άλλα παιδιά και τους φροντιστές της, το πρώτο της ερωτικό σκίρτημα, την πρώτη της ερωτική απογοήτευση, τις σπουδές της, την επιστροφή της στην Ελλάδα και τον επαναπατρισμό της, τις νέες δυσκολίες, τις νέες φιλίες της, το νέο της έρωτα, το τραυματικό τέλος της νέας της ζωής, τη δεύτερη ευκαιρία που της χαρίστηκε ως δώρο Θεού για όλα όσα μέχρι τότε υπέφερε.

Με την ευκαιρία της εγχείρησης των ματιών της, που εκ γενετής έπασχαν από αχρωματοψία, της δόθηκε απλόχερα η δυνατότητα να συναντήσει και πάλι, μετά από πολλές δεκαετίες τον φύλακα άγγελό της. Είναι αυτός που, όπως θα φανεί, όχι μόνο σημάδεψε κάποτε με ομορφιά την παιδική της αθωώτητα, αλλά έμελλε να τη λυτρώσει ξανά από όλη τη ψυχολογική φθορά που υπέστη στη ζωή της, προτού αυτή τη διαλύσει ολοκληρωτικά.

Η επιτυχία της εγχείρησης θα της χαρίσει το χρώμα γύρω της και μέσα της για πρώτη φορά. Παράλληλα, θα σηματοδοτήσει και το ξεκίνημα μιας νέας ζωής για την ίδια, περισσότερο γαλήνιας πια, πλημμυρισμένης από χρώματα χαράς, αισιοδοξίας και ευτυχίας.

Η ιστορία της Άννας είναι καθηλωτική, συγκινητική και υπέροχη. Αποτελεί μάθημα ζωής για τον αναγνώστη, που προσφέρεται όχι μόνο για ψυχαγωγία μα και για βαθύτερη σκέψη και προβληματισμό. Είναι ένα παράδειγμα θάρρους, πίστης και αφοσίωσης στο καλό, ένας ύμνος στην προσφορά, στην ανθρωπιά, στην καλοσύνη, στην ανιδιοτέλεια, στην αγάπη, στο μοίρασμα, στην ελπίδα, στην αγωνιστικότητα και στη θέληση για ζωή.

Η ιστορία της Άννας συνδυάζεται προσεκτικά με πολλά ιστορικά γεγονότα που έπληξαν τους κατοίκους της Θεσσαλονίκης και της Ελλάδας γενικότερα τα δύσκολα χρόνια του εμφυλίου πολέμου και έπειτα. Η συγγραφέας επιχειρεί με τον τρόπο της να κρατήσει ζωντανή τη μνήμη των ανθρώπων για την ιστορία του τόπου τους, αποδίδοντας φόρο τιμής σε όλους εκείνους που θυσιάστηκαν με θάρρος για την ελευθερία και τη σωτηρία της πατρίδας τους και που σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να ξεχαστούν.

Η συγγραφέας στο βιβλίο της αυτό φιλοξενεί και το διήγημά της με τίτλο «Μέσα στους θαλασσινούς κόρφους», μια εξίσου συγκινητική και καθηλωτική ιστορία ενός κοριτσιού που παλεύει με τους δαίμονες της ψυχής της και το σκοτεινό οικογενειακό της παρελθόν, προκειμένου στο τέλος να καταφέρει να ανακαλύψει την τραυματική αλήθεια που κρύβει μέσα του αυτό, μια αλήθεια που θα χαράξει τελικά για λογαριασμό της την αρχή ενός νέου ταξιδιού στη ζωή της λυτρωτικού και γαλήνιου.

Το μήνυμα της ιστορίας αυτής είναι πολύ συγκεκριμένο. Η ευτυχία δεν υπολογίζεται με χλιδές και χρήματα, αλλά με το μέγεθος της αγάπης και της καλοσύνης που κρύβει ο καθένας μέσα του και με την αποφασιστικότητά του να διεκδικήσει τη ζωή που επιθυμεί και πιστεύει ότι του αξίζει όποια κι αν είναι αυτή, όπως κι αν είναι.

Η δυνατή πένα της συγγραφέα καταφέρνει και στις δύο ιστορίες να καθηλώσει τον αναγνώστη της και όχι άδικα. Σε συνδυασμό με την έξυπνη και γρήγορη πλοκή τους, την πολύ καλή σκιαγράφηση των χαρακτήρων της, τις άρτιες περιγραφές της, την πολύ καλή χρήση της γλώσσας, την ευαισθησία με την οποία αγγίζει σοβαρά κοινωνικά και ιστορικά θέματα μιας άλλης εποχής και όχι μόνο και τις πολλές κι αναπάντεχες ανατροπές της στο τέλος των αφηγήσεών της, ανταμείβει απόλυτα τις προσδοκίες του προσφέροντάς του ψυχαγωγία και γνώση μαζί, συγκίνηση και εύστοχες αφορμές για περισσότερη σκέψη, έρευνα και προβληματισμό.

Για όλους αυτούς τους λόγους, καθώς και για τα πολλά μηνύματα που περνάει η συγγραφέας και στις δύο ιστορίες της, το βιβλίο της συστήνεται ανεπιφύλακτα προς ανάγνωση.

Περισσότερα για το βιβλίο: εδώ