Μαρία Ιωάννου: "Είμαι γεννημένη αφηγήτρια"


Είναι νομικός και εκπαιδευτικός. Επίσης, είναι book and lifestyle blogger. Παράλληλα, γράφει και μυθιστορήματα που συνδυάζουν το παραμύθι με το ρομάντζο και το φανταστικό. Αρκετά πρόσφατα κυκλοφόρησε το νέο της μυθιστόρημα από τις εκδόσεις «Συμπαντικές Διαδρομές», με τίτλο «Ξένη στον καθρέφτη». Μιλάμε για τη συγγραφέα Μαρία Ιωάννου που σήμερα έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε στις Τέχνες.
Ας δούμε τι έχει να μας πει...

Συνέντευξη στη Στέλλα Πετρίδου



Κυρία Ιωάννου, πώς θα συστήνατε τον εαυτό σας στο αναγνωστικό κοινό;

Γεια σε όλες και όλους, είμαι καινούργια συγγραφέας στον τομέα του ρομάντζου, επιστημονικής φαντασίας και του φανταστικού. Κατάγομαι από την Κύπρο και, εκτός από τη συγγραφή, ασχολούμαι με τη ζωγραφική. Επίσης, είμαι ζωόφιλη και έχω υιοθετήσει ένα πανέμορφο αδέσποτο σκυλάκο.

Για ποιο λόγο αποφασίσατε να ασχοληθείτε με τη συγγραφή; Ποιο υπήρξε το βασικό ερέθισμα που καθόρισε την λογοτεχνική σας πορεία;

Γράφω από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου. Όταν ήμουν δύο χρονών μπορούσα να κρατώ και να γράφω με την πένα (στυλό). Είχα επινοήσει δικά μου σύμβολα με τα οποία έλεγα ιστορίες. Σε ηλικία οχτώ ετών έγραφα δικά μου παραμύθια τα οποία διηγούμουν στον μικρό αδελφό μου σε συνέχειες κάθε απόγευμα. Θα έλεγα ότι είμαι γεννημένη αφηγήτρια (“storyteller” στα αγγλικά). Πιστεύω ότι σε προηγούμενη ζωή ήμουν κάποια σοφή γυναίκα της φυλής, που διηγούνταν ιστορίες στους υπόλοιπους τη νύχτα γύρω από τη φωτιά. Ως φοιτήτρια έκανα ακριβώς αυτό, τη νύχτα τους έλεγα ιστορίες μαζεμένοι καθώς ήμασταν σε φοιτητικά δωμάτια.

Πώς συνδυάζονται οι πολύ αξιόλογες σπουδές σας και η επαγγελματική σας ενασχόληση με τη δημιουργία;

Ευχαριστώ για τα καλά σας λόγια. Νομίζω οι σπουδές μου στην αγγλική φιλολογία και το διδακτορικό με βοήθησαν αρκετά, χωρίς βέβαια να θέλω να πω ότι σπουδές είναι απαραίτητες για να γίνει κάποιος συγγραφέας. Προσωπικά, εμένα με βοήθησαν να συστηματοποιήσω τις σκέψεις μου σε σχέση με τα είδη λογοτεχνίας και το είδος στο οποίο ανήκω εγώ. Ακόμα, επέστησαν την προσοχή μου σε τεχνικά σημεία της αφήγησης, όπως ποιος διηγείται την ιστορία και με ποιόν τρόπο. Καλό ήταν το ότι έμαθα τις βιογραφίες συγγραφέων του παρελθόντος, διάβασα αλληλογραφία τους, ημερολογιακά τους κείμενα, κ.λ.π.

Όπως κι η ίδια παραδέχεστε στο βιογραφικό σας, γράφετε μυθιστορήματα που συνδυάζουν το παραμύθι με το ρομάντζο και το φανταστικό. Σε ποιον αναγνώστη τελικά απευθύνεστε; Στο παιδί, στον έφηβο ή στον ενήλικα και γιατί;

Τα έργα μου δεν είναι παιδικά, όμως θα μπορούσαν να διαβαστούν από μεγαλύτερους εφήβους. Μου αρέσει να υπάρχει το ερωτικό στοιχείο (πόσο υπάρχει είναι ανάλογα με την πλοκή και τους χαρακτήρες) και να θέτω φιλοσοφικά ερωτήματα. Έτσι τα μυθιστορήματα και οι νουβέλες μου δεν απευθύνονται σε παιδιά. Έχω όμως γράψει δύο παιδικές ζωοφιλικές ιστορίες με πρωταγωνιστή το σκυλάκι μου το οποίο λατρεύω.


Είστε αρκετά ενεργή στο διαδίκτυο και μάλιστα, δίνετε μεγάλη έμφαση στην προώθηση και προβολή του βιβλίου. Πέρα από δημιουργός, είστε και βιβλιοφάγος λοιπόν;

Ναι, οπωσδήποτε είμαι αναγνώστης. Αγαπημένα μου είδη είναι οι Άγγλοι κλασικοί, η επιστημονική φαντασία και φαντασία. Επίσης βιβλία που δεν είναι μυθιστορήματα (“non-fiction”) όπως βιβλία για την ιστορία, πολιτισμό, βιογραφίες και αλληλογραφία συγγραφέων κ.α.

Θυμάστε το πρώτο σας βιβλίο; Ποια ήταν η αντίδρασή σας όταν το κρατήσατε στα χέρια σας για πρώτη φορά;

Ήταν σίγουρα πολύ ωραίο συναίσθημα, και φυσικά το θυμάμαι αφού δεν έχουν περάσει παρά δύο χρόνια. Νομίζω δεν θα το ξεχάσω ποτέ. Μοναδική μου λύπη είναι που δεν ζει πια ο πολυαγαπημένος μου πατέρας, Γρηγόρης Σάββα Ιωάννου, να δει τα βιβλία μου. Θα ήταν κατενθουσιασμένος και θα έκανε ότι περνούσε από το χέρι του να τα προωθήσει! Η Γοργόνα στον Καθρέφτη, το πρώτο μου βιβλίο, είναι αφιερωμένο σε κείνον.

Έχετε ιδιαίτερη αδυναμία σε κάποιο από τα έργα σας γενικότερα, εκδοθέντα ή μη;

Δύσκολη ερώτηση! Αγαπώ όλα μου τα έργα. Ίσως έχω κάποια αδυναμία στη Γοργόνα στον Καθρέφτη.

Έχει μεταφραστεί κάποιο από τα έργα σας; Θα σας ενδιέφερε να προωθηθεί η δουλειά σας στο εξωτερικό;

Βεβαίως θα με ενδιέφερε, αλλά είμαι πολύ ευχαριστημένη και με την τοπική συγγραφική δράση, δηλαδή σε Κύπρο και Ελλάδα.

Ποιος είναι ο αγαπημένος σας συγγραφέας και ποιο το αγαπημένο σας βιβλίο;

Αγαπημένος συγγραφέας ο Τσαρλς Ντίκενς και αγαπημένο βιβλίο οι Μεγάλες Προσδοκίες του Ντίκενς. Από τα δημοφιλή έργα, νομίζω το Fifty Shades of Grey, αλλά δεν είμαι σίγουρη αν η συγγραφέας είναι η απολύτως αγαπημένη μου. Αγαπώ πολύ τους συγγραφείς φαντασίας.


Ποιο υπήρξε το κίνητρο για να γράψετε το βιβλίο σας που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις «Συμπαντικές Διαδρομές», μόλις το Φεβρουάριο του 2022, και φέρει τον τίτλο «Ξένη στον καθρέφτη»;

Με ενδιέφερε η ιδέα της αλλαγής – ολική αλλαγή στην εμφάνιση και στη ζωή. Αν αλλάζαμε σώμα, τι θα απέμενε από μας; Και τι θα γινόταν αν η δότρια σώματος είχε επιβιώσει και μοιραζόταν τώρα το “χώρο” της μαζί μας; Επίσης, ήθελα να χρησιμοποιήσω την ιδέα ενός χαρακτήρα (του “Άγγελου”) που εμφανίζεται από τη μια σε όνειρα και από την άλλη σαν αληθινός πρωταγωνιστής στην πλοκή.

Ποια είναι περιληπτικά η υπόθεση του βιβλίου;

Η υπόθεση αφορά την υποτιθέμενη πρώτη μεταμόσχευση εγκεφάλου (ή ολική μεταμόσχευση σώματος) στον κόσμο. Μετά από διπλό δυστύχημα, η μια γυναίκα, η Πάμελα Ντέηλ, κείτεται με το σώμα της να καταρρέει, ενώ η δεύτερη, η Μέγκαν Ντην, έχει το σώμα της άθικτο αλλά τον εγκέφαλο της κατεστραμμένο. Η μεταμόσχευση έχει ως αποτέλεσμα η Πάμελα να ξυπνήσει στο σώμα της Μέγκαν και να επιστρέψει σταδιακά σε ένα είδος κανονικής ζωής. Εδώ αρχίζει και το βιβλίο. Σύντομα γίνεται φανερό ότι έχουν επιβιώσει στοιχεία της Μέγκαν, και η Πάμελα αναμιγνύεται όλο και περισσότερο στη ζωή και τα μυστικά της άλλης, της δότριας, της Ξένης. Ποιά είναι όμως τελικά η Ξένη; Ποιός είναι ο Άγγελος, που στοιχειώνει τα όνειρα της Πάμελα; Θα καταφέρει η επιζήσασα του διπλού θανάτου να βρει την ευτυχία, και πως;

Μιλάμε, επομένως, για ένα μυθιστόρημα που δανείζεται αρκετά στοιχεία από τη σφαίρα του φανταστικού και της μεταφυσικής, για μία σύνθετη ιστορία αρκετά δραματική θα λέγαμε, αλλά και ρομαντική συνάμα, ενδιαφέρουσα, ωστόσο, στο αναγνωστικό κοινό. Ποια ήταν η πηγή της έμπνευσής σας και ποιο το μήνυμα που θέλετε να περάσετε στον αναγνώστη μέσω του βιβλίου σας αυτού;

Ευχαριστώ για το όμορφο σας σχόλιο. Με ενδιέφερε η ιδέα της αλλαγής σώματος. Το βιβλίο έχει διάφορα μηνύματα, ανάλογα φαντάζομαι με το ποιος το διαβάζει. Προσωπικά, θα ήθελα να περάσω το μήνυμα ότι η αποφασιστικότητα να ζήσουμε και να ξεπεράσουμε μια καταστροφική κατάσταση είναι πολύ δυνατή. Θα ήθελα να περάσω το μήνυμα ότι ο άνθρωπος μπορεί να αντέξει τα πάντα, φτάνει να πιστεύει στον εαυτό του και στο μέλλον του.

Γραφή λιτή, άμεση, μεστή και αρκετά περιεκτική. Να υποθέσω πως οι σπουδές σας επηρέασαν αρκετά στη διαμόρφωση του προσωπικού σας ύφους;

Ευχαριστώ πάρα πολύ, προσπαθώ όντως να γράφω έτσι. Δεν μου αρέσει να πολυλογώ ή να περιγράφω συνέχεια. Παρομοίως και στη ζωή: αποφεύγω να περιττολογώ. Σπουδάζοντας τη λογοτεχνία, ναι, έμαθα ότι “παν μέτρον άριστον”, δεν χρειάζονται τα πολλά πολλά. Επίσης, μου έκανε εντύπωση κάτι που διάβασα στην Ποιητική του Αριστοτέλη. Ό,τι δεν προωθεί την πλοκή σε ένα έργο, έλεγε, είναι άχρηστο και δεν πρέπει να περιλαμβάνεται. Άλλη σημαντική επιρροή ήταν επίσης και τα βιβλία φαντασίας και επιστημονικής φαντασίας που έχω διαβάσει.

Θα εντοπίσει ο αναγνώστης στους ήρωες σας στοιχεία της δικής σας προσωπικότητας;

Νομίζω πως ναι. Αποφασιστικότητα να αντιμετωπίσουμε τις δυσκολίες και ενδιαφέρον για τον συνάνθρωπο.

Το βιβλίο σας απευθύνεται αποκλειστικά σε ενήλικες ή μπορεί να αποτελέσει ανάγνωσμα και για το εφηβικό κοινό;

Νομίζω για μεγαλύτερους έφηβους ναι.


Πρόκειται για το δεύτερο μυθιστόρημά σας που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Συμπαντικές Διαδρομές». Είστε ευχαριστημένη από τη συνεργασία σας με το εκδοτικό σας σπίτι; Θεωρείτε πως ένας καλός εκδοτικός οίκος συμβάλει σημαντικά στην καλύτερη και επιτυχέστερη προώθηση ενός βιβλίου;

Βεβαίως είμαι ευχαριστημένη από τις Συμπαντικές Διαδρομές, είναι ένα πολύ φιλόξενο σπίτι, όπου ταιριάζει ο τρόπος που λειτουργεί η φαντασία και το γράψιμό μου. Σίγουρα ο εκδοτικός οίκος έχει μεγάλο ρόλο να παίξει στην πορεία του βιβλίου.

Επόμενα συγγραφικά σχέδια κάνετε ή είναι πολύ νωρίς ακόμα;

Πάντα κάτι υπάρχει, διότι γράφω σχεδόν συνέχεια. Επειδή γράφω χειρόγραφα, με χαρτί και μελάνι, τώρα δαχτυλογραφώ δύο έργα. Την Ταχυδαχτυλουργό – Φλωρεντία, Νέα Υόρκη: Τράπουλα Σημαδεμένη, μυθιστόρημα, και την διαστημική νουβέλα Διαγαλακτικό Υπερδιαστημόπλοιο Ιθάκη: Βασίλισσα της Καρδιάς. Γράφω χειρόγραφα το δεύτερο μέρος της Ιθάκης, τη Πτώση του Βασιλιά.

Μια ευχή σας για το μέλλον;

Λιγότερη κοινωνική αδικία και λιγότερη εξάρτηση από το χρήμα και την αγάπη γι αυτό. Ο άνθρωπος πρέπει να αρκείται με τα λίγα, όπως έλεγε και ο Οδυσσέας Ελύτης. Ο ίδιος έζησε λιτά και αφοσιωμένος στην τέχνη του.

Πριν κλείσουμε τη συζήτηση θα ήθελα να μας παραθέσετε ένα μικρό απόσπασμα από το βιβλίο σας. 

Θα παραθέσω ένα απόσπασμα από την εισαγωγή:

Βράδυ στο αεροδρόμιο LAX στο Λος Άντζελες: βρίσκομαι στην αίθουσα αναχωρήσεων περιμένοντας να ανακοινώσουν την πτήση για το Λονδίνο. Γύρω μου είναι ο πελώριος χώρος του αεροδρομίου. Τα φώτα της πόλης αστράφτουν πίσω από το γυαλί, και νιώθω σαν να αιωρούμαι κι εγώ κάπου μες το σκοτάδι, περιτριγυρισμένη από φώτα.

Παρατηρώ την αντανάκλαση μου με προσοχή [...]. Θυμάμαι τις μέρες που ήμουν μονάχα ο απλός εαυτός μου, τότε που ήμουν μονάχα η ασήμαντη Πάμελα Ντέηλ, και μετά τις μέρες που ήμουν η Μέγκαν Ντην -- εντυπωσιακή, μια fashionista και καλλιτέχνις. Που βρίσκονται τώρα αυτές οι γυναίκες; Αναρωτιέμαι. Και ποιά είμαι εγώ; Παρατηρώ την αντανάκλαση μου με ύφος σαν να την προκαλώ να απαντήσει.

Απάντηση ίσως δεν υπάρχει, φυσικά, και το ξέρω. Τα αυτιά μου τεντώνονται καθώς ακούω την ανακοίνωση της πτήσης μου στα μικρόφωνα. Στέκομαι, πιάνω τη βαλίτσα και προχωρώ προς τον έλεγχο διαβατηρίων για να σταθώ στην ουρά.

Κυρία Ιωάννου, σας ευχαριστώ πολύ για την όμορφη συζήτηση και σας εύχομαι κάθε επιτυχία προσωπική και συγγραφική.

Σας ευχαριστώ πολύ κι εγώ με τη σειρά μου για τις όμορφες ερωτήσεις, τη φιλοξενία και τα καλά σας λόγια.


Βιογραφικό:

Η Μαρία Ιωάννου γεννήθηκε στην Κύπρο και έχει ζήσει στην Κύπρο και στην Αγγλία. Σπούδασε νομική και αγγλική φιλολογία, και είναι διδάκτωρ αγγλικής φιλολογίας του Πανεπιστημίου του Έξετερ στο Ηνωμένο Βασίλειο. Έχει εργαστεί τόσο ως νομικός όσο και ως εκπαιδευτικός, και έχει δημοσιεύσει ακαδημαϊκές μελέτες στο Ηνωμένο Βασίλειο και Ηνωμένες Πολιτείες. Γράφει μυθιστορήματα που συνδυάζουν το παραμύθι με το ρομάντζο και το φανταστικό. Παράλληλα, είναι book and lifestyle blogger, διατηρώντας τη σελίδα The Lipstick Papers στο Facebook. Το πρώτο της μυθιστόρημα, Γοργόνα στον Καθρέφτη, αγαπήθηκε πολύ και επίσης κυκλοφορεί από τις Συμπαντικές Διαδρομές.