Βιβλιοκριτική "Συνωμοσία ταυτοχρονισμού" του Στάθη Ιντζέ

Συνωμοσία ταυτοχρονισμού

Συγγραφέας: Στάθης Ιντζές

ISBN: 978-618-5551-05-6
Σελίδες: 32

Ημερομηνία έκδοσης: 01/2021

Ημερομηνία 1ης έκδοσης: 02/2011 (Εκδόσεις Γαβριηλίδης)

Εκδόσεις: Ενύπνιο

Γράφει η Εύα Αρβανίτη-Μιχαλοπούλου

Η ποιητική συλλογή με τίτλο «Συνωμοσία ταυτοχρονισμού» του Στάθη Ιντζέ, καταξιωμένου εκδότη, συνάμα δε ταλαντούχου και πολυγραφότατου λογοτέχνη, μεταφραστή, επιμελητή και σχεδιαστή βιβλίων, πρωτοκυκλοφόρησε το 2011 -προφανώς, διάγοντας τα εικοσιπέντε του χρόνια- για να επανεκδοθεί μετά από δέκα χρόνια, το 2021.

Ο Στάθης Ιντζές, από τους νεότερους ηλικιακά υπεύθυνους εκδόσεων, κινείται με ευελιξία, εργατικότητα κι επιτυχίες σε όλο το εύρος των εκδοτικών εργασιών, δηλαδή μετάφρασης, επιμέλειας, ανθολόγησης και σχεδιασμού βιβλίων και εικαστικών εξωφύλλων. Παράλληλα δραστηριοποιείται στον χώρο της λογοτεχνίας με γνώση της γλώσσας, ευχέρεια λόγου και γραφής, διακριτικότητα, μετριοφροσύνη, σοβαρότητα και αξιόλογο έργο τόσο στην πεζογραφία όσο και στην ποίηση.

Η παρούσα ποιοτική του έκδοση, ιδιαίτερα επιμελημένη, φροντισμένη, απέριττη και καλαίσθητη, προδιαθέτει από το εξώφυλλο κιόλας με έναν πρωτότυπο τίτλο, ο οποίος, όντας εντυπωσιακός και συνάμα υπαινικτικός, εξάπτει το ενδιαφέρον του αναγνώστη για μια αναγνωστική περιήγηση στην ποίηση ενός ανθρώπου ο οποίος, κατά τρόπο οξύμωρο, εξ επαγγέλματος είναι ταγμένος να εκδίδει έργα άλλων ποιητών.

Μικρό εγχειρίδιο, εκ πρώτης όψεως η «Συνωμοσία ταυτοχρονισμού» εκπλήσσει ωστόσο με τη συμπύκνωση ιδεών, νοημάτων, συναισθημάτων, και εικόνων. Έργο στοχαστικό με υπαρξιακό προσανατολισμό, εσωτερικότητα κι ενδόμυχη αγωνία κινείται γύρω από τον κεντρικό πυρήνα του ταυτοχρονισμού ως εμπειρία συνύπαρξης παρόντος, παρελθόντος και μέλλοντος, ως συνωμοσία κρυμμένων μηχανισμών μέσα στην ανθρώπινη συνείδηση. Στο έργο του οι φαινομενικές συμπτώσεις γεγονότων έχουν σημασιολογική χροιά και συχνά δίνουν στην καθημερινή ρουτίνα υπερβατικές προεκτάσεις.

Ο ποιητής αντιμετωπίζει τον χρόνο ως δίχτυ περισυλλογής στιγμών, που συνωμοτούν μεταξύ τους, δημιουργώντας συναντήσεις αναμνήσεων, συγκρούσεων και βιωμάτων, όπως προκύπτει από τους καταληκτικούς στίχους στο τελευταίο, ομότιτλο του βιβλίου ποίημα «Συνωμοσία ταυτοχρονισμού»:

«Αν με μιας

παύαμε να πιστεύουμε στον χρόνο.

Και κάνανε επανάσταση

οι δείκτες και οι ώρες.

Πόση σημασία θα του απέμενε του θανάτου;

Δεν θα νικούσε θριαμβευτικά η επιβίωση;».

Η ποίηση του Στάθη Ιντζέ, δεν στερείται συγκρατημένου λυρισμού και κοινωνικού προβληματισμού. Εστιάζει σε ζητήματα ενδοσκόπησης κι εσωτερικών κραδασμών, που συχνά μετουσιώνονται σε εναγώνια «κραυγή», ηχηρό ράπισμα στον εφησυχασμό των πολλών. Διαθέτει πλούσια εικονοπλασία, η οποία, ενώ φαντάζει καθημερινή, συχνά αποκτά μεταφυσικές διαστάσεις.

H συλλογή περιλαμβάνει είκοσι ποιήματα και χωρίζεται σε δύο ενότητες με ισάριθμα σχεδόν ποιήματα στην καθεμιά (εννέα στην πρώτη κι έντεκα στη δεύτερη). Το πρώτο ποίημα με τον τίτλο «Οδηγίες προς φθαρμένους» αρχίζει με τους στίχους:

«Δεν αράχνιασαν δα και όλα τα ηλιοβασιλέματα.

Υπάρχουν κι αρυτίδιαστα πρόσωπα ιδανικά

για εναποθέσεις προσδοκιών σε περιόδους ξηρασίας»,

για να καταλήξει μετά από μία αυτοσαρκαστική αναφορά στους συνειρμικούς στίχους:

«Αν ακολουθήσεις κατά γράμμα

τις οδηγίες προς φθαρμένους,

δεν θα συναντήσεις ποτέ σου πρόβλημα αραχνών,

αγαπητέ συνοδοιπόρε».

Τα εννέα λιτά ποιήματα της πρώτης ενότητας, μικρότερης έκτασης με λιγότερους στίχους αλλά με έντονη φόρτιση, λειτουργούν ως ομαλός σύνδεσμος μετάβασης στη δεύτερη ενότητα με τα έντεκα πιο μακροσκελή και εξίσου αφυπνιστικά ποιήματα.

Δριμύς ο υπαρξιακός στοχασμός στο εισαγωγικό ποίημα της δεύτερης ενότητας, υψώνει χέρια ικεσίας:

«Χέρια που υψώνονται στον ουρανό.

Φωνές που αντηχούν απόγνωση.

Αναζητούν Θεό αφυπνιστή,

μαντάτα σωτηρίας».

Αγαπημένο ποίημα: «Εύρεση εργασίας».

«Ζητείτε νυχτοφύλακας»

Έμαθα να φυλάω καλά τις νύχτες μου.

«Αμοιβή ικανοποιητική».

«Απαραιτήτως όχημα της κατοχής σας.

Έδρα: το φεγγάρι».

Το όχημα το διαθέτουμε.

Μένει να πειστεί ο έσω εαυτός,

για ένα μικρό βήμα για τον άνθρωπο». […]

Λιτότητα, αυστηρότητα και οικονομία στις λέξεις, περιγραφικός και κατανοητός τρόπος έκφρασης, οδηγοῦν στην εκμαίευση συγκαλυμμένων συναισθημάτων, που διαπερνούν τους στίχους του ποιητή, όπως η κρυμμένη νοσταλγία, η ενδόμυχη μελαγχολία, ενίοτε η εξοικείωση με την ιδέα του θανάτου, του οποίου την καταλυτική παρουσία στη ζωή ψύχραιμα διαπραγματεύεται με μεταφορικό και παραστατικό τρόπο, όπως στο ποίημα: «Προσομοίωση θανάτου».

Εύστοχη η κριτική του ματιά απογυμνώνει υποκριτικές συμπεριφορές στο ποίημα «Η μοναξιά του εκλιπόντος», τρίτο από το τέλος στη δεύτερη ενότητα (σελίδα 30).

«Ἑκεί κάποιες καμπουριασμένες

τάχατες μαυροντυμένες και πενθούσες

σχολίαζαν το ελλιπές αλάτισμα του κρέατος

και την παταγώδη αποτυχία των κολλύβων».

Ο έρωτας, διάχυτος στο έργο λειτουργεί περισσότερο ως εσωτερική συνομιλία των προσώπων, ως δύναμη που φέρνει τους χαρακτήρες αντιμέτωπους με σοβαρά προσωπικά ερωτήματα και όχι τόσο ως ρομαντικό στοιχείο και συναίσθημα που απογειώνει.

«Βαρύ όσο ποτέ άλλοτε,

χτύπησε το σφυράκι των ανεκπλήρωτων ερώτων.

Ως πότε;

φώναξα στο ακροατήριο

Και με τι κριτήριο

δικάζεται ερήμην του ο πόνος;».

Εν κατακλείδι, η ποίηση του Στάθη Ιντζέ, ισορροπώντας με αληθινή εγκαρτέρηση την αντίφαση της μοίρας του δημιουργού, ο οποίος έχει επαγγελματική δέσμευση να αναδεικνύει άλλους δημιουργούς, αναμένει με σιγουριά, αυτοπεποίθηση κι εμπιστοσύνη στην αξία της την «καρμική» της ανέλιξη στο πάνθεο των σύγχρονων Ελλήνων ποιητών. Και ήδη αυτό συμβαίνει. Ο χρόνος, η ποιότητα του έργου και η υποδειγματική αυτοσυγκράτηση και αυτοπειθαρχία του ποιητή σε θέματα αυτοπροβολής είναι οι καλύτεροι ορατοί σύμμαχοι της διαχρονικής αναγνώρισης που εξασφαλίζει και δικαιωματικά του αξίζει.

Η τελική πρακτική εντύπωση που αποκόμισα είναι πως η«Συνωμοσία ταυτοχρονισμού», βιβλίο εύχρηστο στις μετακινήσεις, αποτελεί εγχειρίδιο ποίησης που ξεκινάς τη μελέτη του ουδέτερος αλλά όταν το τελειώνεις έχει κερδίσει με το σπαθί του τη συμπάθειά σου, ώστε επιθυμείς να κοσμεί την ποιητική σου βιβλιοθήκη για να μπορείς να ανατρέχεις τακτικά, αντλώντας έμπνευση και μαθητεύοντας πάνω σ΄ αυτό.

Συγχαρητήρια ειλικρινή στον ποιητή Στάθη Ιντζέ, γι΄ αυτή τη μεστή σύνοψη στοχαστικών ποιημάτων, που χαρίζουν πνευματική τέρψη, προάγουν την ποιητική δημιουργία στον τόπο μας και προοιωνίζονται ακόμα καλύτερες μέρες στα σύγχρονα ποιητικά δρώμενα.

Βιογραφικό:

Ο Στάθης Ιντζές, γεννήθηκε στη Λάρισα το 1986 με καταγωγή από το Πήλιο. Από τον Ιούνιο του 2018 διευθύνει τις εκδόσεις Ενύπνιο.

Κυκλοφορούν τα πεζογραφήματά του:

Ø Κάτω η σκουριά

Ø Οι τελευταίοι φανατικοί της στρωματσάδας

Ø Οι ανιδείκευτοι δεν βγάζουν κιχ

Ø Η Μήνα και άλλες ιστορίες.

Και οι ποιητικές συλλογές

Ø Σεληνάκατος

Ø Gadium