Ο συγγραφέας Λεωνίδας - Βασίλειος Μανιάτης μιλάει για το Φεστιβάλ Όψεις του Φανταστικού 2022


Συνέντευξη στη Στέλλα Πετρίδου



Το Φεστιβάλ Όψεις του Φανταστικού 2022 αναμένεται να πραγματοποιηθεί στην Κύπρο στις 7, 8 και 9 Οκτωβρίου. Ανάμεσα στους συγγραφείς που θα λάβουν μέρος στο φεστιβάλ είστε κι εσείς. Πώς αισθάνεστε γι’ αυτό;

Είμαι πολύ χαρούμενος για την συμμετοχή μου στο Φεστιβάλ, καθώς θα μου δοθεί η ευκαιρία να παρουσιάσω τα βιβλία μου στο κυπριακό αναγνωστικό κοινό που αγαπά την Λογοτεχνία του Φανταστικού. Μπορεί το Διαδίκτυο να μας δίνει πλέον διάφορες νέες μεθόδους για να διαφημίσουμε τα βιβλία στους αναγνώστες, τίποτα όμως θεωρώ ότι δεν μπορεί να συγκριθεί με την διά ζώσης επικοινωνία με το αναγνωστικό κοινό.

Είναι η πρώτη φορά που συμμετέχετε στο συγκεκριμένο φεστιβάλ; Ποια η γνώμη σας για τη συγκεκριμένη διοργάνωση;

Δεν είναι η πρώτη φορά που συμμετέχω στις Όψεις του Φανταστικού, είναι όμως η πρώτη φορά που θα βρεθώ σε εκδήλωση του Φεστιβάλ στην Κύπρο.

Είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι οι Όψεις του Φανταστικού δίνουν την ευκαιρία σε νέους, όχι πολύ γνωστούς ακόμα συγγραφείς, να παρουσιάσουν τα βιβλία τους σε ένα κοινό που αγαπά την Λογοτεχνία του Φανταστικού και τις υποκατηγορίες της. Με αυτόν τον τρόπο, τα νέα βιβλία που κυκλοφορούν μπορούν να γίνονται γνωστά, προσελκύοντας το ενδιαφέρον αναγνωστών που διαφορετικά ίσως να αργούσαν κάπως να εντοπίσουν το εν λόγω βιβλίο.

«Στηρίζουμε τους συγγραφείς με έργα και πράξεις!

Δίνουμε φωνή σε όλους τους συγγραφείς, δίνουμε φωνή στη φωνή σου.

Δίνουμε φωνή στους συγγραφείς!»

Ο εκδοτικός οίκος «Συμπαντικές Διαδρομές» για ακόμα μια φορά στηρίζει τη λογοτεχνία του φανταστικού σε μια εποχή που είναι ολοφάνερο, αν λάβουμε υπόψη την ολοένα και αυξανόμενη εμπορική του κίνηση, πως το συγκεκριμένο είδος ακμάζει. Εσείς προσωπικά είστε ευχαριστημένος με το εκδοτικό σας σπίτι και την όλη στήριξη που σας παρέχει;

Είμαι απόλυτα ευχαριστημένος από τις Εκδόσεις Συμπαντικές Διαδρομές, οι οποίες πίστεψαν στο έργο μου και μου έδωσαν την δυνατότητα να εκδώσω μέχρι στιγμής δύο βιβλία μου, σε μία εποχή που η αλήθεια είναι ότι οι εκδόσεις νέων βιβλίων δεν είναι τόσο εύκολη υπόθεση όπως άλλοτε. Η δουλειά που έκαναν με την επιμέλεια των βιβλίων μου ήταν εξαιρετική! Θα ήθελα λοιπόν να ευχαριστήσω δημόσια και τον κύριο Σωτήρχο και το σύνολο της ομάδας των Συμπαντικών Διαδρομών για την βοήθειά τους στην έκδοση του έργου μου.

Τελικά, η λογοτεχνία του φανταστικού έχει φανατικούς αναγνώστες ή όχι; Τι πιστεύετε;

Θα μπορούσα να πω πως ναι, έχει, αν με τον όρο «φανατικούς» εννοούμε αναγνώστες που μεταξύ των όσων διαβάζουν, έχουν μία ιδιαίτερη θέση στην καρδιά τους για τα βιβλία της Λογοτεχνίας του Φανταστικού. Ωστόσο, η Λογοτεχνία του Φανταστικού δεν απευθύνεται μόνο σε αυτούς, αλλά σε όλους τους αναγνώστες. Κι αυτό, διότι, όπως και κάθε άλλη μορφή λογοτεχνίας, έχει πολλά να προσφέρει στον αποδέκτη της, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας να ξεφύγει για λίγο από την πραγματικότητα και να ηρεμήσει από τα άγχη και τις έγνοιες που τυχόν αντιμετωπίζει. Το σημαντικότερο όμως που η λογοτεχνία του Φανταστικού έχει να προσφέρει στον αναγνώστη είναι κατά την γνώμη μου το εξής. Η απελευθέρωση της φαντασίας δίνει στον συγγραφέα την δυνατότητα να σχεδιάσει πραγματικά ακραίες καταστάσεις, ικανές να δοκιμάσουν με τον πιο αποδοτικό τρόπο τον χαρακτήρα των ηρώων του. Για να αναφέρω ένα κλασικό και αγαπημένο παράδειγμα φανταστικής λογοτεχνίας, μια απλή καταιγίδα δεν θα αναδείκνυε τόσο την σιδερένια θέληση του πολυμήχανου Οδυσσέα να επιστρέψει στους δικούς του, στην Ιθάκη, όσο η οργή, πίσω από την καταιγίδα, του κοσμοσείστη θεού των θαλασσών που ο ομηρικός ήρωας έπρεπε να αντιμετωπίσει. Το «επίπεδο δυσκολίας», αν μου επιτρέψετε την έκφραση, ανεβαίνει έτσι κατά πολύ για τον ήρωά μας και ένας μεγάλος ήρωας αναδεικνύεται αντιμετωπίζοντας φαινομενικά ανυπέρβλητα εμπόδια, ανεξαρτήτως του αν τελικά καταφέρνει να τα ξεπεράσει, όπως ο Οδυσσέας, αν ξέρει ότι δεν μπορεί και τελικά αποδέχεται την ήττα του, όπως ο Γιλγαμές ή αν το ξέρει και παρά ταύτα επιμένει μέχρι τέλους, όπως ο Προμηθέας.

Και τα παραδείγματα αυτά, δεν τα έφερα τυχαία. Όσον αφορά την κατηγορία της κλασικής φαντασίας -αν μη τι άλλο- ο ελληνικός κόσμος βρίθει παραδειγμάτων σχετικής λογοτεχνίας από την αρχαιότητα, αλλά και από την εποχή του Βυζαντίου. Το ότι για διάφορους λόγους που δεν είναι επί του παρόντος να αναλυθούν, το είδος αυτό οπισθοχώρησε για ένα διάστημα τον καιρό της που ακολούθησε την σύσταση του νεότερου ελληνικού κράτους, δεν αναιρεί λοιπόν το γεγονός ότι ο μέσος Έλληνας έχει από μικρός μυηθεί στο είδος αυτό της λογοτεχνίας μέσα από την κλασική του παιδεία και ότι συνεπώς του είναι εύκολο να απολαύσει τα έργα της.

Συνεπώς η λογοτεχνία του Φανταστικού, αν και πράγματι έχει «πιστούς» αναγνώστες, δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένα είδος λογοτεχνίας που απευθύνεται σε μία περιορισμένη ομάδα ατόμων.

Γνωρίζετε τους υπόλοιπους συγγραφείς που λαμβάνουν μέρος στο φεστιβάλ; Τι τους εύχεστε;

Έχω γνωρίσει κάποιους από αυτούς τους συγγραφείς και είναι ωραίο το να είναι δυνατή μία ανταλλαγή ιδεών και έμπνευσης μεταξύ διαφορετικών συγγραφέων. Εύχομαι ολόψυχα σε όλους του συμμετέχοντες να καταφέρουν να βρουν μέσα στο πλήθος τους αναγνώστες εκείνους που θα αγαπήσουν πραγματικά τα βιβλία τους, αλλά και να συνεχίσουν να ασχολούνται με την λογοτεχνία του φανταστικού, παρά τις δυσκολίες που παρουσιάζουν οι καιροί γενικότερα στην ενασχόληση με την λογοτεχνική συγγραφή.

Μιλήστε μας για τα δικά σας βιβλία. Τι πραγματεύονται με δυο λόγια;

Στις Όψεις του Φανταστικού θα έχω την χαρά να παρουσιάσω δύο διαφορετικά βιβλία: ένα μυθιστόρημα εναλλακτικής ιστορίας και μία post-apocalyptic νουβέλα.

Το μυθιστόρημά μου ονομάζεται «Αλέξανδρος και Σελήνη: Τα Παιδιά του Ήλιου» και η πλοκή του τοποθετείται σε μία εναλλακτική εκδοχή της Πτολεμαϊκής Αιγύπτου, όπου μία σειρά πραγματικών αρχαίων εφευρέσεων όπως η αιολόσφαιρα του Ήρωνα -η πρώτη ατμομηχανή της Ανθρωπότητας- αξιοποιήθηκαν πολύ πιο αποδοτικά απ’ ό,τι στην πραγματικότητα, επιτρέποντας στην Πτολεμαϊκή Αίγυπτο να επικρατήσει της Ρώμης. Οι πρωταγωνιστές, ο Αλέξανδρος και η Σελήνη, είναι τα δίδυμα παιδιά της βασίλισσας Κλεοπάτρας που σε ηλικία είκοσι ετών έρχονται αντιμέτωπα με τεράστιας σημασίας αποφάσεις, οι οποίες θα καθορίσουν όχι μόνο την δική τους τύχη, αλλά και το μέλλον του κόσμου τους. Μία σκοτεινή συνωμοσία δηλωμένων, αλλά και αφανών εχθρών της βασίλισσας έχει στηθεί προκειμένου να προκαλέσει την καταστροφή της βασίλισσας Κλεοπάτρας, την οποία οι συνωμότες αρχίζουν να εκβιάζουν μετά την μυστηριώδη εξαφάνιση της πριγκίπισσας Σελήνης. Ο πρίγκιπας Αλέξανδρος τότε, παρακούοντας την εντολή της μητέρας του, φεύγει κρυφά από την Αλεξάνδρεια, μαζί με τον αδελφικό του φίλο, Φίλιππο και τον δάσκαλό του, Στράβωνα, προκειμένου να εντοπίσει και να σώσει την εξαφανισμένη αδελφή του, ξεκινώντας ένα ταξίδι που δεν έχει ιδέα πού θα τον οδηγήσει. Το ταξίδι του αυτό θα τον φέρει αντιμέτωπο με τους συνωμότες, θα του αποκαλύψει την ταυτότητα του πραγματικού του πατέρα και θα του γνωστοποιήσει την ύπαρξη ενός ακόμα κρυφού εχθρού που είναι πιο επικίνδυνος από τους συνωμότες, αλλά και από οτιδήποτε θα μπορούσε μέχρι τότε να φανταστεί. Η πριγκίπισσα Σελήνη παράλληλα, έχοντας ξεφύγει από την παγίδα των συνωμοτών, αποφασίζει να εξαφανιστεί για να αποφύγει τον γάμο-φυλακή που της ετοίμαζε η μητέρα της, πίσω στην Αίγυπτο. Το ταξίδι της την βοηθά να ανακαλύψει την αγάπη στο πρόσωπο του άνδρα που την ελευθέρωσε από τους συνωμότες, αλλά ο οποίος αγνοεί την πραγματική της ταυτότητα, την οποία έχει ορκιστεί να κρατήσει κρυφή, γνωρίζοντας ότι το αντίθετο θα κατέστρεφε κάθε ελπίδα της για ευτυχία. Όταν όμως μαθαίνει ότι τα πράγματα στην Αίγυπτο εξελίσσονται άσχημα, πρέπει να αποφασίσει αν θα επιλέξει την αγάπη της για τον άνδρα που την έσωσε ή για την οικογένεια και την πατρίδα της. Και για τα δύο αδέλφια είναι μία ιστορία ενηλικίωσης, με έντονη δράση και βαθύ συναίσθημα, ενώ η όλη ιστορία μπορεί να χαρακτηριστεί αυτοτελής, αφού πρόκειται για το πρώτο βιβλίο της σειράς «Αλέξανδρος και Σελήνη».

Η νουβέλα μου έχει τον τίτλο «Νέα Αρκ: Ο Μικρόκοσμος των Ψεμάτων». Η πλοκή της εντάσσεται σε ένα μεταποκαλυπτικό (post-apocalyptic) πλαίσιο. Συγκεκριμένα, βρισκόμαστε σχεδόν μισή χιλιετία μετά την καταστροφή του πολιτισμού από έναν φρικτό βιολογικό πόλεμο που αποδεκάτισε την Ανθρωπότητα. Η Νέα Αρκ είναι μία απομονωμένη, κλειστή, παραθαλάσσια κοινωνία που ιδρύθηκε από τους επιζώντες του πολέμου. Οι κάτοικοί της θεωρούν ότι η κοινότητά τους αποτελεί το τελευταίο προπύργιο του πολιτισμού και ότι έξω από τον ηλεκτροφόρο φράχτη που ορίζει την επικράτειά τους, βρίσκονται μόνο πρωτόγονες κοινότητες βαρβάρων. Και παρά το πέρας τόσων αιώνων, συνεχίζουν να ζουν υπό τον φόβο του μεγάλου λοιμού που αποδεκάτισε τους προγόνους τους, τον θάνατο από τον οποίο όμως είναι σε θέση να αποφύγουν, με το να συμμορφώνονται με τις επιταγές του Ιερού Τάγματος που συνεχίζει να επιβάλλει το παλαιό υγειονομικό πρωτόκολλο, ενδεδυμένο πλέον με τον μανδύα της θρησκείας και παράλληλα καθορίζοντας ποιος θα παντρευτεί ποια. Όλα όμως αρχίζουν να καταρρέουν όταν ένα νεαρό ζευγάρι παρακούει το υγειονομικό πρωτόκολλο, αψηφά την μη συμβατότητά του και φεύγει κρυφά από την πόλη, για να ζήσει τον έρωτά του, μέχρι η ασθένεια να ξυπνήσει για να το αφανίσει. Το συμβάν αυτό πυροδοτεί μία τεράστια ένταση μεταξύ του ισχυρογνώμονα πολιτικού και στρατιωτικού ηγέτη της κοινότητας που τυγχάνει και πατέρας του νεαρού που εγκατέλειψε την Νέα Αρκ και της άκαρδης Πρωθιέρειας του Ιερού Τάγματος που προσπαθεί να εκμεταλλευτεί την κατάσταση για να προωθήσει την δική της κρυφή πολιτική ατζέντα. Στην μέση της σύγκρουσης τους βρίσκεται χωρίς να το επιδιώξει η νεαρή Ρένα, μία δόκιμη ιέρεια του Τάγματος, προστατευομένη της Πρωθιέρειας και παράλληλα θετή κόρη του στρατηγού. Δεδομένων των συνθηκών, η Πρωθιέρεια αναγκάζεται να αποκαλύψει στην Ρένα ένα από τα μεγαλύτερα μυστικά του Ιερού Τάγματος, ένα μυστικό τόσο βαρυσήμαντο που θα μπορούσε να ταράξει τα θεμέλια της μικρής τους κοινότητας και την επιφορτίζει με ένα φρικτό καθήκον που απαιτεί εκείνη να βλάψει την οικογένεια που την μεγάλωσε. Ο χρόνος κυλά αμείλικτος και η Ρένα θα πρέπει να πάρει μία μεγάλη απόφαση· μία απόφαση που μπορεί να συνεπάγεται την διαφορά ανάμεσα στην επιβίωση και την καταστροφή της Νέας Αρκ και ανάμεσα στην πραγματική ελευθερία και στην κεκαλυμμένη υποταγή του λαού της.

Πότε είναι προγραμματισμένη η παρουσίαση των βιβλίων σας και τι ώρα;

Στην Κύπρο θα παρουσιάσω τα βιβλία μου τρεις φορές: μία στην εκδήλωση που θα γίνει στην Λευκωσία στις 7 Οκτωβρίου, μία στην εκδήλωση που θα γίνει στην Λεμεσό στις 8 Οκτωβρίου και μία που θα γίνει στην Λάρνακα στις 9 Οκτωβρίου.

Η εκδήλωση της Λευκωσίας που θα λάβει χώρα στο Υφαντουργείο (Λευκώνος 69) θα αρχίσει στις 6 το απόγευμα, αλλά η παρουσίαση των δικών μου βιβλίων θα ξεκινήσει λίγο μετά τις 8:30.

Η εκδήλωση της Λεμεσού που θα γίνει στο μπαρ Δρόμος (Γενεθλίου Μιτέλλα 34) θα αρχίσει στις 5:30 το απόγευμα και τα βιβλία μου θα τα παρουσιάσω λίγο μετά τις 7:20.

Τέλος, η εκδήλωση της Λάρνακας θα φιλοξενηθεί στο μπαρ Stories (Κλεάνθη Καλογερά), αρχίζοντας και αυτή από τις 6 το απόγευμα. Στο πλαίσιο της τρίτης αυτής εκδήλωσης, τα βιβλία μου θα τα παρουσιάσω λίγο μετά τις 7:50.

Πάντως, αξίζει να σημειωθεί ότι η κάθε μία από τις τρεις εκδηλώσεις θα φιλοξενήσει αρκετούς συγγραφείς που απευθύνονται σε ένα αρκετά παραπλήσιο αναγνωστικό κοινό. Αυτό σημαίνει ότι κάποιος που του κινούν το ενδιαφέρον τα βιβλία μου, ενδεχομένως να βρει ενδιαφέροντα και τα βιβλία άλλων συναδέλφων συγγραφέων που θα παρουσιαστούν πριν ή και μετά τα δικά μου. Συνεπώς θα πρότεινα, όποιος μπορεί και θέλει, να παρακολουθήσει ολόκληρη την εκδήλωση, καθώς είμαι σίγουρος ότι στο πλαίσιό της θα εντοπίσει αρκετά βιβλία διαφορετικών συγγραφέων που θα τον κερδίσουν το κάθε ένα με τον ξεχωριστό του τρόπο

Κλείνοντας θα θέλαμε να στείλετε το δικό σας μήνυμα στο αναγνωστικό κοινό που σας διαβάζει.

Αν και οι καιροί στους οποίους ζούμε επιτάσσουν να κινούμαστε συνεχώς με γρήγορους ρυθμούς, οι οποίοι δεν αφήνουν αρκετό ελεύθερο χρόνο στους περισσότερους εξ ημών, θεωρώ ότι η ενασχόληση με την λογοτεχνία είναι μία διέξοδος που μπορεί να σε ψυχαγωγήσει, αλλά και να σε χαλαρώσει.

Ένα καλό βιβλίο κινητοποιεί άλλωστε την φαντασία και σε ταξιδεύει μακριά από τα προβλήματα της καθημερινότητας. Πάνω απ’ όλα όμως, σου περνάει μηνύματα που σε θέτουν σε μία διαδικασία σκέψης. Και αυτό είναι κάτι το ανεκτίμητο. Θεωρώ λοιπόν ότι πραγματικά αξίζει να διαθέτουμε λίγο από τον χρόνο μας σε εβδομαδιαία τουλάχιστον βάση στην ανάγνωση λογοτεχνίας, κάτι που αρκετά γρήγορα θα εξελιχθεί σε μία αγαπημένη και ευεργετική συνήθεια.