Βιβλιοκριτική: "Κάθε πρόσωπο είναι ποίημα" της Julie Morstad

Κάθε πρόσωπο είναι ποίημα

Συγγραφέας: Julie Morstad

Μετάφραση: Εύη Μάδη

Ημερομηνία έκδοσης: 05/2025

ISBN: 9786188724259

Σελίδες: 48

Εκδόσεις: Ινώ

Γράφει η Στέλλα Πετρίδου

Ένα πρόσωπο δεν είναι απλά ένα πρόσωπο. Δεν είναι μόνο ένα στόμα, μία μύτη, δύο μάτια, βλεφαρίδες, φακίδες, φρύδια, αυτιά και μαλλιά. Είναι πολλά περισσότερα από αυτά που αναφέρθηκαν. Η σχολαστική παρατήρηση ενός προσώπου είναι δυνατόν να προκαλέσει έκπληξη σε κείνον που το παρατηρεί και όχι άδικα. Κι αυτό γιατί το συμπέρασμα στο οποίο θα καταλήξει μετά θα του προκαλέσει μεγάλη εντύπωση. Εύλογα, η απορία που θα γεννηθεί εντός του είναι πάντα η ίδια: πώς γίνεται να του θυμίζει κάποιο οικείο του πρόσωπο, ταυτόχρονα όμως να διαφέρει εντελώς από αυτό; Η απάντηση είναι μία: κανένα πρόσωπο δεν είναι απόλυτα ίδιο με κάποιο άλλο, ακόμα κι αν πρόκειται για ομόζυγα δίδυμα.

Η βραβευμένη συγγραφέας και εικονογράφος Julie Morstad, στο εικονογραφημένο βιβλίο της «Κάθε πρόσωπο είναι ποίημα», δίνει μια νέα διάσταση στο πρόσωπο, θέλοντας να επισημάνει το γεγονός ότι η πρώτη εικόνα που παρουσιάζει, η πρώτη εντύπωση δηλαδή, δεν είναι αυτή που χαρακτηρίζει την ολότητά του. Το βιβλίο της κυκλοφόρησε στα ελληνικά τον Μάιο του 2025, από τις εκδόσεις «Ινώ», σε μετάφραση Εύης Μάδη, και απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας πέντε ετών και άνω.

Εμβαθύνοντας στον συλλογισμό της, η συγγραφέας επισημαίνει ότι πολλά περισσότερα χαρακτηριστικά εμπλουτίζουν το σύνολο του προσώπου, παραθέτοντας βοηθητικά παραδείγματα, με τη συνοδεία σχετικών εικόνων. Κι αυτά τα χαρακτηριστικά, συνεχίζει, έχουν να κάνουν είτε με την εξωτερική του εμφάνιση είτε με αυτό που κρύβεται πίσω από αυτή και επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τον συναισθηματικό κόσμο του ανθρώπου που το φορά, τον χαρακτήρα του με δυο λόγια, τη διάθεσή του, τα βιώματά του, την έκφρασή του και φυσικά την ηλικία του.

Τα πολλά και διαφορετικά χαρακτηριστικά του προσώπου συνθέτουν ένα ξεχωριστό και μοναδικό πρόσωπο, που όμοιό του δεν υπάρχει στον κόσμο. Και αυτή ακριβώς είναι η ιδιαιτερότητά του, που το καθιστά πολύτιμο και ανεκτίμητο. Φυσικά, ομοιότητες μεταξύ των προσώπων πάντα υπήρχαν, υπάρχουν και θα υπάρχουν. Κι αυτές οι ομοιότητες προκαλούν εντύπωση πολλές φορές στον παρατηρητή τους, δέος και θαυμασμό. Δεν είναι λίγες οι φορές που κάποιο άλλο πρόσωπο του θυμίζουν έντονα, μα ταυτόχρονα κάτι ιδιαίτερο και διαφορετικό που φέρουν πάνω τους τα κάνει πάντα και να ξεχωρίζουν.

Η προσεκτική εστίαση στο πρόσωπο, τονίζει η συγγραφέας, βοηθά στην ανακάλυψη των σημαντικών του διαφορών από όλα τα υπόλοιπα. Κι επειδή η μοναδικότητα του καθενός είναι αποδεκτή, κατανοητή και μη αμφισβητήσιμη, η συγγραφέας χαρακτηρίζει το πρόσωπο ποίημα, στο οποίο «κάθε γραμμή, κάθε σκιά πλέκουν την εικόνα εκείνου που αγαπάς», εκείνου που όχι μόνο φέρει πάνω του αισθητές διαφορές, αλλά και πιο απόκρυφες, που σχετίζονται κυρίως με τα προτερήματα και τα ταλέντα του, με την ουσία του και την προσωπική του ταυτότητα.

Η εικόνα του προσώπου, φυσικά, δεν παραμένει αναλλοίωτη στον χρόνο. Εξωτερικά τουλάχιστον, θα τονίσει η συγγραφέας, το πρόσωπο αλλάζει, γερνάει, φθείρεται. Εσωτερικά, ωστόσο, παραμένει το ίδιο. Όπως ίδια, θα τονίσει και πάλι με σθένος, παραμένει η αγάπη για το πρόσωπο αυτό, η ουσία που το περιβάλλει και ό,τι το ομορφαίνει αληθινά.

Το βιβλίο αυτό, εν ολίγοις, είναι υπέροχο, πρωτότυπο και πολύτιμο από κάθε άποψη. Μέσω της έντονης και πολύ εντυπωσιακής εικονογράφησης, παροτρύνει τα παιδιά στην παρατήρηση και στην αποφυγή της επιφανειακής πρώτης αίσθησης. Τα παροτρύνει επίσης να πλάσουν δικές τους μοναδικές εικόνες, διευρύνοντας τα όρια της φαντασίας τους και ενεργοποιώντας όλες τους τις αισθήσεις. Στόχος του είναι η ώθηση στην εξερεύνηση της ουσίας και στην αποδοχή της μοναδικότητας. Μέσω των πολλών ερωτημάτων που τίθενται προς απάντηση, η συγγραφέας δίνει το έναυσμα για συζήτηση αναφορικά με τη θέση που πρέπει να έχουν τα διάφορα χαρακτηριστικά στο πρόσωπο, τη σημαντικότητά τους και το παράθυρο που πρέπει να αφήνεται διάπλατα ανοιχτό στη σκέψη για να σχηματιστεί εκ νέου η εικόνα του, όπως ακριβώς τη φαντάζεται ένα παιδί. Απαραίτητη κρίνεται φυσικά η συμβολή των μεγάλων για την ανάγνωση του βιβλίου αυτού, για την ουσιαστική κατανόηση του κειμένου και για τη σωστή ερμηνεία των βαθύτερων φιλοσοφικών νοημάτων που απορρέουν από αυτό και που χρίζουν ιδιαίτερης μελέτης και προσοχής.

Περισσότερες πληροφορίες για το βιβλίο: εδώ