Βιβλιοκριτική για το μυθιστόρημα "Η Κλάρα και ο ήλιος" του Καζούο Ισιγκούρο | Γράφει ο Κώστας Τραχανάς

 


Συγγραφέας: Καζούο Ισιγκούρο
Έτος έκδοσης: 2021
Σελ.: 384
Εκδόσεις: Ψυχογιός

                                                                             Γράφει ο Κώστας Τραχανάς


Τα τελευταία χρόνια πολύ λόγος γίνεται, για ποιο ρόλο θα διαδραματίσουν τα ρομπότ στο μέλλον. Μπορεί ένα ρομπότ να έχει συναισθήματα; Τελικά οι μηχανές οφείλουν να αναπτύξουν «συναισθήματα» και «συνείδηση» προκειμένου να γίνουν πραγματικά δημιουργικές; Τι ρόλο παίζουν οι εξελίξεις στους κλάδους της Τεχνητής Νοημοσύνης; Ποιες θα είναι οι επιπτώσεις σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα; Ποιες είναι οι φιλοσοφικές επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης και την προσπάθεια αναπαραγωγής συνείδησης με τεχνητά μέσα; Υπάρχει χειραγώγηση των συναισθημάτων ή της ενσυναίσθησης από τη μηχανική;

Όλα αυτά διαπραγματεύεται ο Νομπελίστας Καζούο Ισιγκούρο στο τελευταίο του βιβλίο «Η Κλάρα και ο Ήλιος».

To μυθιστόρημα διαδραματίζεται στο εγγύς μέλλον, στις Η.Π.Α..

Η αφηγήτρια είναι η Κλάρα, η οποία δεν είναι άνθρωπος αλλά ένα ρομπότ, ένα ανθρωποειδές, μια Τ.Φ. (Τεχνητή Φίλη), η οποία βρίσκεται σε ένα κατάστημα, που πουλάει ρομπότ και παρατηρεί τον κόσμο και την διαδρομή του Ήλιου,  μαζί με την φίλη της την Ρόζα και αυτή Τ.Φ., από τη βιτρίνα  του καταστήματος και περιμένει ποιος πελάτης τελικά θα την επιλέξει.

 Η Κλάρα είναι ένα ανθρωποειδές με κοντά σκούρα μαλλιά και ευγενικά, πολύ παρατηρητικά μάτια. Η Κλάρα απορροφά ηλιακή ενέργεια και ακτινοβολία, δηλαδή η τροφοδοσία της γίνεται από τον Ήλιο. Η Κλάρα είναι πολύ ξεχωριστή, παρατηρεί και απορροφά πάρα πολλά, έχει εκπληκτική παρατηρητικότητα και ιδιαίτερη ευαισθησία και είναι ιδανική σύντροφος  για παιδιά, που έχουν μοναξιά. Η Κλάρα είναι πολύ καλή στην αντίληψη όσο και στην ανταπόκριση και στην συναισθηματική νοημοσύνη.

Η Κλάρα  από τη θέση της στο κατάστημα, όπου πωλείται, παρακολουθεί με προσοχή τη συμπεριφορά όσων έρχονται για να ρίξουν μια ματιά, αλλά και όσων περνούν απ’ έξω, στον δρόμο. Και ελπίζει πως σύντομα κάποιος θα τη διαλέξει.

 Με χαρακτηριστικά μικρού παιδιού, η Κλάρα προσπαθεί να βγάλει νόημα από τον κόσμο παρατηρώντας τους ανθρώπους και τις αντιδράσεις τους μέσα από τη βιτρίνα του καταστήματος. Δεν γνωρίζει τον κόσμο, όμως μαθαίνει πολύ γρήγορα, καταλήγοντας σε ορισμένα συμπεράσματα.

Τελικά παρουσιάζεται, με τη μητέρα της, η 14χρονη Τζόσι, που πάσχει από μια μυστηριώδη ασθένεια και παίρνει την Τ.Φ. Κλάρα. Όταν η Κλάρα αρχίζει να γνωρίζει την Τζόσι , την Μητέρα της την Κρίσι, την Μελάνια οικονόμο και τον φίλο της Τζόσι, τον Ρικ, μέσω της λεγόμενης ενισχυτικής μάθησης, που τη διακρίνει ως ένα πλάσμα της τεχνητής νοημοσύνης, η Κλάρα γίνεται όλο και πιο εκλεπτυσμένη, ως προς την αντίληψη  της , σε κάποια άλλα επίπεδα.

 Η Κλάρα είναι μια πολύ καλή συντροφιά για την 14χρονη Τζόσι που την επέλεξε. Της  Κλάρας της αρέσει πολύ να βλέπει το ηλιοβασίλεμα. Η Κλάρα έχει τρομερή μνήμη.

Η Τζόσι ανήκει στα γενετικώς αναβαθμισμένα παιδιά της εποχής της και ο καλύτερος και πιο αγαπημένος της παιδικός φίλος  είναι ο Ρικ, ο οποίος όμως δεν αναβαθμίστηκε ποτέ. Η Τζόσι και ο Ρικ έχουν κάποιο σχέδιο που έχει στόχο να μοιραστούν τη ζωή τους. Η αγάπη των δυο παιδιών είναι δυνατή και ακατάλυτη.  Η Τζόσι είχε μία αδελφή την Σαλ, η οποία έχει πεθάνει.

Η Κλάρα θα δει μια αλληλεπιδραστική συνάθροιση, που θα γίνει στο σπίτι της Τζόσι, για να σχετιστεί με άλλα παιδιά η Τζόσι. Επίσης μια μέρα θα πάνε εκδρομή στο Μόργκαν Φολς και θα δει τον καταρράκτη. Όσο περισσότερο και διεισδυτικά παρατηρούσε η Κλάρα, τόσο περισσότερα συναισθήματα αποκτούσε!!!

Ο φαινομενικός σκοπός της Κλάρα είναι να βοηθήσει την Τζόσι να περάσει τα μοναχικά και δύσκολα χρόνια μέχρι το κολλέγιο Άτλας Μπρούκινγκς - μοναχικά, γιατί τα περισσότερα παιδιά δεν πηγαίνουν στο σχολείο, αλλά σπουδάζουν… από το σπίτι. Δύσκολα, γιατί η Τζόσι πάσχει από μια παράξενη ασθένεια, για την οποία η μητέρα της προβάλλει επάνω της μια απροσδιόριστη ενοχή.

Η πλοκή όμως παίρνει άλλη τροπή, και εκεί βρίσκεται η καρδιά του μυθιστορήματος, όταν η Τζόσι κινδυνεύει να πεθάνει και η απελπισμένη μητέρα της βλέπει στην Κλάρα μια νέα κόρη...

Η Κλάρα θα κάνει μια συμφωνία με τον Ήλιο, για να ανακάμψει η Τζόσι και  να μην πεθάνει!!!

Ο Ήλιος θα ρίξει περισσότερο φως στην Τζόσι…

 

Εάν η Τζόσι δεν αναρρώσει, η μητέρα της, με τη βοήθεια της Κλάρα, θα επιβιώσει από την απώλεια;

Είναι η κόρη της αναντικατάστατη  ή μήπως , σε αυτή τη νέα εποχή, μπορεί να τη διατηρήσει και πέραν του θανάτου;

Μπορεί άραγε να διατηρήσει τη μοναδικότητά της μέσα από μια άλλη μορφή;

Είμαστε ένα σύνολο προβλέψιμων αλγορίθμων , συμπεριφορών και συναισθημάτων;

Πώς αλλάζει σήμερα το νόημα της ανθρώπινης αγάπης;

Τι σημαίνει στ’ αλήθεια ν’ αγαπάς; 

Ένα παραμύθι για ένα μοναχικό κόσμο που ψυχορραγεί.

Ένα βαθιά συγκινητικό βιβλίο που μας προσφέρει μια μοναδική άποψη του διαρκώς μεταβαλλόμενου κόσμου μας.

Πρόκειται για μια «κοντινή δυστοπία».

Ένα μυθιστόρημα υπαρξιακών αναζητήσεων στα μεγάλα θέματα της αγάπης, της μοναδικότητας του ανθρώπου και της ανθρώπινης ψυχής, με αναφορές σε θέματα όπως η κλιματική αλλαγή και οι νέες ανισότητες.

Διαβάστε το.


Ο ΚΑΖΟΥΟ ΙΣΙΓΚΟΥΡΟ γεννήθηκε στο Ναγκασάκι το 1954, αλλά μεγάλωσε στη Μεγάλη Βρετανία. Έχει γράψει επτά μυθιστορήματα, τα οποία έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από 50 γλώσσες, και θεωρείται ένας από τους κορυφαίους συγγραφείς της εποχής μας. Το 2017 του απονεμήθηκε το Βραβείο Νομπέλ Λογοτεχνίας. Από τις Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ κυκλοφορούν τα μυθιστορήματά του ΤΑ ΑΠΟΜΕΙΝΑΡΙΑ ΜΙΑΣ ΜΕΡΑΣ, που το 1989 τιμήθηκε με το Bραβείο Booker και μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο με πρωταγωνιστή τον Άντονι Χόπκινς, Ο ΘΑΜΜΕΝΟΣ ΓΙΓΑΝΤΑΣ, ΜΗ Μ’ ΑΦΗΣΕΙΣ ΠΟΤΕ, ΑΧΝΗ ΘΕΑ ΤΩΝ ΛΟΦΩΝ και ΟΤΑΝ ΗΜΑΣΤΕ ΟΡΦΑΝΟΙ, ενώ ετοιμάζονται και άλλα. Ζει στο Λονδίνο με τη σύζυγο και την κόρη του.