Σοφία Παπανδρέου: "Πρέπει να αποδράσουν οι ψυχές μας μέσα από τον μαγικό κόσμο της ποίησης"


Ασχολείται με τη συγγραφή κι τρέφει ιδιαίτερη αδυναμία στα παραμύθια. Παρ' όλα αυτά, γράφει και ποιήματα, αλλά και διηγήματα που απευθύνονται σε αναγνώστες μεγαλύτερης ηλικίας. Πρόσφατα κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις «Ελκυστής» η ποιητική της συλλογή με τίτλο «Ποιητική απόδραση». Μιλάμε για την ποιήτρια και συγγραφέα Σοφία Παπανδρέου που σήμερα έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε στις Τέχνες.
Ας δούμε τι έχει να μας πει...

Συνέντευξη στη Στέλλα Πετρίδου


Κυρία Παπανδρέου, για ποιο λόγο αποφασίσατε να ασχοληθείτε με τη συγγραφή; Ποιο υπήρξε το βασικό ερέθισμα που καθόρισε την λογοτεχνική σας πορεία;

Δεν υπήρχε κάποιο βασικό ερέθισμα. Είχα την ανάγκη να γράψω αυτά πού αυθόρμητα έβγαιναν από μέσα μου.

Αργότερα πήρανε σάρκα και οστά με την έκδοσή τους και σε αυτό με βοήθησε η ομάδα λογοπλεκτικής στην οποία συμμετέχω. 

Έχετε γράψει ποιήματα, διηγήματα και παραμύθια. Προς τα πού κλίνετε περισσότερο;

Μου αρέσουν όλα τα είδη. Το τι θα γράψω κάθε φορά έχει να κάνει με την έμπνευση μου. Αυτή την περίοδο κλίνω προς τα παραμύθια καθώς αισθάνομαι ότι είναι ένας τρόπος να επικοινωνώ με τα παιδιά. 

Δέχεστε επιρροές από άλλους αγαπημένους σας συγγραφείς ή ποιητές στα έργα σας;

Έχω διαβάσει πολλά βιβλία που θα ήταν αδύνατον να μην έχω επηρεαστεί και όπως είπε ο Γιώργος Σεφέρης '' είναι παιδιά πολλών ανθρώπων τα λόγια μας.'' 

Τι μπορεί να αποτελέσει έμπνευση για εσάς;

Για μένα η συνταγή για ένα καλό βιβλίο είναι: Να είναι απλό, κατανοητό και να δίνει μηνύματα. 

Θεωρείτε ότι υπάρχει συνταγή για τη συγγραφή ενός καλού βιβλίου;

Για μένα τουλάχιστον όχι. Λειτουργώ αυθόρμητα.

Ποιοι είναι πιο απαιτητικοί αναγνώστες; Τα παιδιά, οι έφηβοι ή οι ενήλικες;

Τα παιδιά γιατί μπορεί να σε στριμώξουν με τις ερωτήσεις τους και οι ενήλικες γιατί έχουν περισσότερες γνώσεις και κατά συνέπεια περισσότερες απαιτήσεις. 

Το αναγνωστικό κοινό στην Ελλάδα στηρίζει τις προσπάθειες των συγγραφέων και ποιητών; Τι πιστεύετε;

Δεδομένου των τωρινών συνθηκών τις στηρίζει όσο μπορεί. 

Παρόλες τις δυσκολίες της σημερινής εποχής εσείς πήρατε την απόφαση να προχωρήσετε στην έκδοση των βιβλίων σας. Θεωρείτε πως είναι χρέος του κάθε συγγραφέα να μοιράζεται το έργο του όταν το ολοκληρώνει;

Ναι κατά μία έννοια, αρκεί ο συγγραφέας να πιστεύει ότι το έργο του έχει κάτι να πει και αξίζει να δημοσιευτεί. Σίγουρα θα υπάρχουν κάποια στο συρτάρι τα οποία ο συγγραφέας δεν τα θεωρεί τόσο κατάλληλα. 

Θέλω να σταθώ στο τελευταίο σας βιβλίο, που κυκλοφόρησε το 2022 από τις εκδόσεις «Ελκυστής» και φέρει τον τίτλο «Ποιητική απόδραση». Πρόκειται για μια ποιητική συλλογή, όπως άλλωστε μαρτυρεί και ο τίτλος του. Γιατί ποίηση αυτή τη φορά;

Γιατί με όλα αυτά που συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια ένιωσα ότι έπρεπε να αποδράσουν οι ψυχές μας μέσα από τον μαγικό κόσμο της ποίησης. 

Στο οπισθόφυλλο του βιβλίου σας γράφετε:

Η δημιουργία κρύβει μαγεία,
χρώματα και φαντασία,
σε ανεβάζει, σε κατεβάζει
σε άλλο κόσμο που συναρπάζει.
Πονάς; Ξεχνάς.
Λυπάσαι; Γελάς.
Είναι αγάπη, είναι λατρεία,
κυλούν οι ώρες σε μια ουτοπία.

Θεωρείτε πως έτσι ακριβώς θα αισθανθεί ο αναγνώστης που θα κρατήσει το βιβλίο αυτό στα χέρια του και θα ξεκινήσει να το διαβάζει;

Ναι, θέλω να πιστεύω ότι θα χαθεί μέσα σε έναν όμορφο ουτοπικό κόσμο. 

Πείτε μας λίγα λόγια για το περιεχόμενο του βιβλίου σας. Τι θα διαβάσει ο αναγνώστης πιάνοντάς το στα χέρια του;

Είναι ένα βιβλίο που αποτελείται από 44 ποιήματα διαφόρων θεμάτων.

Μέσα από αυτά τα θέματα ο αναγνώστης θα προβληματιστεί, θα γελάσει και θα αγαπήσει. 

Ποίηση άλλοτε ελεύθερη και άλλοτε έμμετρη και ομοιοκατάληκτη. Τελικά, ποια υπερισχύει εντός σας και γιατί;

Μέσα στο βιβλίο υπάρχουν όλα τα είδη ποίησης, αλλά ξεχωρίζω την ομοιοκατάληκτη γιατί ακούγεται πιο μουσικά στα αυτιά μου. 

Υπάρχουν κάποια μηνύματα που θέλετε να περάσετε μέσα από τα ποιήματα του βιβλίου σας αυτού;

Μου αρέσει να στέλνω αισιόδοξα μηνύματα μέσα από τα έργα μου. 

Το βιβλίο σας απευθύνεται αποκλειστικά σε ενήλικες ή μπορεί να αποτελέσει ανάγνωσμα και για το εφηβικό κοινό;

Δεν είναι βαρύ σαν βιβλίο. Τα θέματα του είναι απλά, κατανοητά και απευθύνονται σε εφήβους και σε ενήλικες. 

Ένα ομολογουμένως υπέροχο εξώφυλλο κοσμεί το βιβλίο σας που οπωσδήποτε ωθεί τον αναγνώστη σε μια όμορφη απόδραση του νου στα μονοπάτια της ποίησης. Δική σας επιθυμία υπήρξε η επιλογή του;

Ναι. Η φίλη και εικονογράφος μου πηγή Φασλά απεικόνισε αυτό που είχα στο μυαλό μου για να ταιριάζει με τον τίτλο '' ποιητική απόδραση'' 

Είστε ευχαριστημένη από τη συνεργασία σας με το εκδοτικό σας σπίτι; Θεωρείτε πως ένας καλός εκδοτικός οίκος συμβάλει σημαντικά για την καλύτερη και επιτυχέστερη προώθηση ενός βιβλίου;

Είναι η πρώτη μας συνεργασία με τις εκδόσεις Ελκυστής και ήδη νιώθω ότι με έχουν αγκαλιάσει γιατί ένας εκδοτικός οίκος αποτελείται την σύνδεση ενός βιβλίου με τους αναγνώστες του. Συνεπώς ο ρόλος του είναι καθοριστικός.  

Σχεδιάζετε κάποια παρουσίαση του βιβλίου σας το προσεχές μέλλον;

Υπάρχει μία προγραμματισμένη παρουσίαση η οποία θα γίνει τον Σεπτέμβριο. 

Επόμενα συγγραφικά σχέδια κάνετε ή είναι πολύ νωρίς ακόμα;

Δουλεύω ήδη το επόμενο βιβλίο μου που θα είναι παιδική λογοτεχνία. 

Μια ευχή σας για το μέλλον;

Θα σας απαντήσω με μία στροφή από ένα ποίημα μου.

Μόνο αγάπη
και αισιοδοξία
χρειάζεται ο κόσμος
για να περνά καλά.
Χαμογελάτε,
μηνύματα σκορπάτε
κανείς να μη φοβάται κι όλα θα παν' καλά.

Πριν κλείσουμε τη συζήτηση θα ήθελα να μας παραθέσετε ένα ποίημα από το βιβλίο σας.

Η μουτζούρα

Μια μουτζούρα στοιχειωμένη
και ολίγον τι βλαμμένη
τρέχει μήπως κατορθώσει
απ' τη σβήστρα να γλυτώσει.
Τρέχει πίσω απ' την σκιά της
μα πατάει την ουρά της
μπουρδουκλώνεται, σκοντάφτει
και λερώνει τον Σταμάτη.
-Δες πως μ' έκανες μουτζούρα
βρώμικη ασχημομούρα
τώρα πως θα καθαρίσει
η μαυρίλα που' χεις ρίξει;
Η μουτζούρα πληγωμένη
και ολίγον ντροπιασμένη
μ' ένα σάλτο κατεβαίνει
σ' ένα σπίτι μέσα μπαίνει.
Γκρίζιασε απ' τη χαρά της
γκρίζιασε και η σκιά της
πάνω στους τοίχους χοροπηδάει
τις μουτζούρες της πετάει.
Μα ξάφνου ακούει τσιρίδες και φωνές
που ήτανε πολύ τρομαχτικές.
Φοβισμένη σ' ένα χαρτί πάνω κολλάει
και κρυμμένη εκεί την ανάσα της κρατάει.
Τότε η σβήστρα η πονήρω σαν την βλέπει
σε ύπουλα σχέδια το μυαλό της τρέχει
σιγά - σιγά την μουτζούρα πλησιάζει
σβήνει, σβήνει όλο σβήνει
το χαρτί από τα ίχνη της τ' αδειάζει.
Τότε η σβήστρα χαρούμενη μα κουρασμένη
ξάπλωσε να κοιμηθεί ευτυχισμένη.

Κυρία Παπανδρέου, σας ευχαριστώ πολύ για την όμορφη συζήτηση και σας εύχομαι κάθε επιτυχία προσωπική και συγγραφική.

Κι εγώ σας ευχαριστώ.


Βιογραφικό:

Η Σοφία Παπανδρέου γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη.
Είναι μητέρα δύο παιδιών στα οποία διάβασε τα πρώτα της παραμύθια.
Τα τελευταία χρόνια είναι μέλος της ομάδας Λογοπλεκτικής.
Έχουν εκδοθεί τρία βιβλία στα οποία συμμετέχει με διηγήματα και ποιήματα.
“Κανένας σπίνος δε σώπασε επειδή υπάρχουν αηδόνια”, 2015
“Νέα Κολεξιόν”, 2016
“Ξεμπερδεύοντας το κουβάρι”, 2018
Η πρώτη της συλλογή παραμυθιών έχει τίτλο:
“Τα παραμύθια της Σοφίας”, 2017
Παιδική λογοτεχνία:
“Οι φωτογραφίες ζωντανεύουν”, 2021