Κυρία Κουρή,
παρότι γράφετε συστηματικά και μάλιστα από τα νεανικά σας χρόνια το εκδοθέν
συγγραφικό σας έργο είναι συγκριτικά μικρό απ’ ό,τι θα περίμενε κανείς. Ποιος
υπήρξε ο λόγος που κράτησε το βήμα σας πίσω ως προς την εκδοτική σας παραγωγή
και γιατί πρόσφατα, σχετικά, τολμήσατε να εισχωρήσετε δυναμικά στον χώρο του
βιβλίου;
Το μέλημα να δημιουργήσω και να παρουσιάσω καλή λογοτεχνία, υπερτερούσε πάντα μέσα μου. Ήταν κι είναι το ζητούμενο για μένα. Δεν είδα ποτέ τη συγγραφή ως βιοποριστικό επάγγελμα. Άλλωστε, γνωρίζουμε πως η Τέχνη στην Ελλάδα δεν αμείβεται. Ο συγγραφέας αναγκάζεται να κάνει άλλη δουλειά για να βιοποριστεί. Η δημιουργία στη συγγραφή δεν πρέπει να συγχέεται με την ταχύτητα εκδοτικής παραγωγής, ούτε με τη ποσότητα. Αφορά μόνο στην ποιότητα. Αναμφισβήτητα, ο δημιουργός πρέπει να μοιράζεται το έργο του με τον κόσμο. Πώς αλλιώς; Μα ένα έργο που ν’ αξίζει. Αυτό απαιτεί ταλέντο, έμπνευση, φαντασία, ικανότητες, γνώση, αφοσίωση και χ ρ ό ν ο. Ο χρόνος είναι συνυφασμένος με το είδος της Λογοτεχνίας με το οποίο καταπιάνεται ο συγγραφέας. Γιατί πέρα από την ι δ έ α, υπάρχει και το εργώδες της κατασκευής ενός έργου τέχνης. Το Μυθιστόρημα, για παράδειγμα, είναι εξαιρετικά απαιτητικό είδος λογοτεχνίας. Δύναται, με τον δικό του, ειδικό, τρόπο, να επιστρατεύει ένα μεγάλο ειδολογικό φάσμα γραφής, όπως την ποίηση, το δοκίμιο και, δυνάμει, να αναδειχθεί σε μια μεγάλη διανοητική σύνθεση.
Η
δημιουργία ενός μυθιστορήματος απαιτεί πολλά χρόνια. Αν γνωρίζεις καλά τον ρόλο
του και θες να φθάσεις σε ένα καλό επίπεδο μαστοριάς, ζητάει από σένα όχι μόνον
τη ψυχή και το πνεύμα σου, αλλά και το σώμα σου, που το ακινητοποιεί για πολύ καιρό. Αφοσιώθηκα στην
μυθιστορηματική γραφή αποκλειστικά, εδώ και τριάντα χρόνια. Απαιτείται χρόνος
και δεν τον διέθετα πάντα. Μαζί με την
έρευνα χρειαζόμουν τουλάχιστον τέσσερα- και φορές παραπάνω, - χρόνια συγγραφής για το καθένα. Υπάρχουν και άλλοι
λόγοι που κάνουν να μη συμβαδίζει η εκδοτική παραγωγή με την δημιουργία. Θα
μπορούσα να αναφέρω κάποιους από τη δική μου περίπτωση. Παρότι γνώριζα την
κλίση μου και τι ήθελα στην ζωή μου να γίνω από πολύ νωρίς, ακολούθησα άλλη
κατεύθυνση για να αποκτήσω επιστημονική παιδεία και για να εξασφαλίσω τον
βιοπορισμό μου. Στην πορεία φάνηκε πως δεν είναι ποτέ εύκολο να υπηρετεί κανείς
δυο αφέντες. Ήταν εξαντλητικό.
Ένας επίσης σημαντικός λόγος είναι, πως στων ανθρώπων τις θελήσεις, πάντα παρεμβαίνει η ζωή με τις ομορφιές, τις προκλήσεις, τις δυσκολίες, τα δράματά της - κι εγώ της έδινα προτεραιότητα. Οι εμπειρίες αποκτιούνται όμως in vivo κι όχι in vitro. Η λογοτεχνία, άλλωστε, είναι η άλλη όψη της ψυχικής μας ζωής. Αφού είχα ήδη εκδώσει το πρώτο μου μυθιστόρημα και είχα ένα γερό συμβόλαιο, ήρθαν πολλές δυσκολίες στην προσωπική μου ζωή, δύσκολα χρόνια στη χώρα επίσης και οι λόγοι πολλαπλασιάστηκαν: οικονομική κρίση, μνημόνια, πανδημία επηρέασαν, πέρα από όλα τα άλλα τα τραγικά για τον κόσμο, και τα εκδοτικά πράγματα στην Ελλάδα και έπληξαν τους ανθρώπους της τέχνης.
Σκέφτομαι από την άλλη, φορές, πως, λόγοι που κρατούν πίσω την εκδοτική παραγωγικότητα, αποδείχτηκαν ευεργετικοί και οδήγησαν σε μεστή πνευματική καρποφορία. Είμαι ευγνώμων, για παράδειγμα, για την επιστημονική σκέψη που απόκτησα, τότε στο Πανεπιστήμιο, όπως και για τη πολιτική σκέψη που σμίλεψαν οι συγκυρίες της εποχής της νεότητάς μου και τα επιτακτικά τους προτάγματα, που απαιτούσαν τη συμμετοχή και τον αγώνα μου. Ύστερα, τα δεινά στα χρόνια της κρίσης, όξυναν την ανθρώπινη και κοινωνική ευαισθησία, απαιτούσαν επίσης εγρήγορση κι ως σήμερα, την πάλη ενάντια στη μάστιγα της ύβρης, ανάγκη για αποκατάσταση των θεσμών, ιδιαίτερα της Δικαιοσύνης. Το μυθιστόρημά μου: «Η ύβρις είναι της Νύχτας», είναι ένας τέτοιος καρπός. Κι είναι αυτά που με ωρίμασαν από τότε και με κρατούν ολοζώντανη στο εδώ και τώρα, ως άνθρωπο και μυθιστοριογράφο. Κι αυτά πιστεύω ωρίμασαν βαθιά και εξελίσσουν ακόμα την τέχνη μου.
Καθώς
πρώτη φορά φιλοξενείστε στις ΤΕΧΝΕΣ, πείτε μας δυο λόγια για εσάς και για τη συγγραφική σας δραστηριότητα,
για τα όνειρα και τις φιλοδοξίες που έχετε ως συγγραφέας σε μια χώρα με μικρό
ποσοστό αναγνωστικού ενδιαφέροντος;
Χαίρομαι. Μου δίνεται η ευκαιρία να μιλήσω και από εδώ για την Λογοτεχνία και το Μυθιστόρημα, που αγαπώ και είμαι τόσο αφοσιωμένη. Μην ξεχνάμε πως, οι Τέχνες του Λόγου γεννήθηκαν από το αναγκαίο πέρασμα των ανθρώπων από το Πάθος στο Νόημα. Έτσι γεννήθηκαν οι αφηγήσεις, οι πίνακες ζωγραφικής στον κόσμο. Από την μεγάλη ψυχική ανάγκη του ανθρώπου, που υποφέρει επειδή επιθυμεί, σκέφτεται, αγαπά, αγαπιέται, να αναπαραστήσει αυτό το πάθος. Με τις αισθήσεις και την φαντασία μπορούμε να το αναστήσουμε, να το αναγεννήσουμε. Η φαντασίωση μας αναδομεί ψυχικά. Μας βοηθάει να επεξεργαστούμε τον πόνο. Μας επιτρέπει και «μας προτρέπει να ανοίξουμε τον εαυτό μας προς το Είναι, προς το Άλλον και τη Δημιουργία», κι αυτό είναι μια εμπειρία αληθινής ευτυχίας, τόσο για τους δημιουργούς, όσο και για τους αποδέκτες της τέχνης. Η Λογοτεχνία είναι εμπειρία. Είναι η άλλη όψη της ψυχικής μας ζωής. Στο μυθιστόρημά μου: «Η Ύβρις είναι της Νύχτας», που εκδόθηκε το 2023 και που, επίσης, κυκλοφορεί, από τις εκδόσεις Βακχικόν, πέραν του θέματος που πραγματεύεται και που είναι η Ύβρις, εκτενώς αναφέρομαι στον ρόλο και στην αξία του Μυθιστορήματος και της Λογοτεχνίας.
Λίγο
πολύ, ήδη σας μίλησα ήδη για μένα. Γράφω και διαβάζω λογοτεχνία, από πολύ μικρή
ηλικία. Είχα την μεγάλη τύχη να γεννηθώ σε έναν τόπο προικισμένο με Μύθους από
την εποχή του Ομήρου, με Ιστορία, Μουσική, Ποίηση και Ομορφιά.
Ο
τόπος μου συνδιαλέγεται και συνομιλεί με το Παρελθόν του - ένας πραγματικά
μυθιστορηματικός τόπος. Μα ήμουν τυχερή
και από γονείς, που δεν στέρησαν στον
αδελφό μου και μένα, τίποτα που ν’ αφορά στην μόρφωση, στη καλλιέργεια. Μου
δόθηκε η ευκαιρία να βουτήξω από νωρίς στην μεγάλη, κλασική, λογοτεχνία. Έπειτα
συνάντησα ανθρώπους ταγμένους στην λογοτεχνία ελληνική και ξένη. Ένας μυθιστοριογράφος, πρέπει να διαθέτει φαντασία,
δυνατότητες επινόησης καταστάσεων και χαρακτήρων και οπωσδήποτε δυνατότητα για
ενδοσκόπηση κι αυτογνωσία. Όλα εξαρτώνται από την ευρύτητα του κόσμου του, το
ευρύ του γνωστικό πεδίο, ιδιαίτερα πάνω σε θέματα ψυχολογίας και ανάλυσης, για
να είναι ικανός να ανταποκριθεί στο ρόλο του μυθιστορήματος, που δεν είναι
άλλος από το να μιλήσει για την
ανθρώπινη ύ π α ρ ξ η και την Π ο ί η σ η της ζωής.
Παρόλα
αυτά, ανήκω κι εγώ σ’ αυτούς ισχυρίζονται πως τελικά: «Ο δημιουργός γεννιέται
δεν κατασκευάζεται» - « Poeta
nascitur, non fiat».
Έχω γράψει, ως
τώρα πέντε μυθιστορήματα έχω εκδώσει μόνο δυο από αυτά κι έχω κάνει και μια
επανέκδοση. Τα άλλα τρία βρίσκονται κάτω
από τη δική μου αυστηρή επιμέλεια και θα εκδοθούν με ένα ρυθμό, όταν κρίνω
πως είναι έτοιμα.
Είναι αλήθεια. Είμαστε ακόμα μια χώρα μικρού αναγνωστικού ενδιαφέροντος. Το μικρό αυτό ποσοστό όμως είναι αληθινά παθιασμένο. Όπως είναι αλήθεια πως στην Ελλάδα, ως τώρα έχουμε κουλτούρα Ποίησης, αλλά δεν έχουμε κουλτούρα Μυθιστορήματος. Δεν γνωρίζει η πλειοψηφία του κόσμου, τι είναι στ’ αλήθεια ένα Μυθιστόρημα και πόση δύναμη και αξία έχει απ’ το ρόλο του στη σημερινή εποχή. Κάποιες Λέσχες Ανάγνωσης, κάνουν εξαιρετική δουλειά, στηρίζουν την αληθινή λογοτεχνία και κάνουν γνωστό το μυθιστόρημα. Είμαι αισιόδοξη.
Έχετε δοκιμαστεί συγγραφικά πέρα από το μυθιστόρημα, με τα μικρά διηγήματα, τα δοκίμια, έχετε αρθρογραφήσει, επίσης, γράφοντας κριτική σε λογοτεχνικές στήλες περιοδικών και εφημερίδων, παρουσιάσει βιβλία ποίησης και λογοτεχνίας σε διάφορες εκδηλώσεις και έχετε δώσει ομιλίες σχετικές με λογοτεχνικά θέματα. Ποια είναι όμως η κύρια, βαθύτερη και ουσιαστική ανάγκη σας, όσον αφορά τη λογοτεχνία; Τι προσδοκάτε μέσω αυτής και πώς επιχειρείτε να ικανοποιήσετε την προσδοκία σας;
Νομίζω πως σας έχω απαντήσει ήδη πάνω σε αυτό. Με απασχολεί η ανθρώπινη ύπαρξη, οι απεριόριστες της δυνατότητές της. Το Μυθιστόρημα ασχολείται με τα μεγάλα υπαρξιακά θέματα, με τις κρυμμένες όψεις της ανθρώπινης ψυχής τις δυνατότητες της ανθρώπινης ύπαρξης κι η αξία του βρίσκεται πως τις φανερώνει. Καταπιάνεται με τις ιστορίες των απλών ανθρώπων, που παραβλέπει η Μεγάλη Ιστορία. Με εκείνες που δεν τις καταγράφει κανείς.
Με απασχολεί, το τραύμα του Κόσμου κι αυτό προσδοκώ να θάλπω με τη γραφή μου. Μια τόσο δύσκολη εποχή, σε ένα τόσο ταραγμένο κόσμο, με την Ιστορία να έρχεται απ’ απέξω απρόβλεπτη, φρικιαστική, με την Ύβρη, την απληστία και την αλαζονεία των ισχυρών, η ανθρώπινη Ύπαρξη κι η ύπαρξη των χωρών, βάλλεται ως τον αφανισμό. Απληστία, που καταδικάζει τον κόσμο στη φτώχια, την ανέχεια, στη μετανάστευση, κατάρρευση δημοκρατικών θεσμών, βαρβαρότητα, πόλεμοι, γενοκτονίες, τείνουν να την αφανίσουν μεταφορικά ή κυριολεκτικά. Σε αυτόν το κόσμο, που αλλάζει με αστραπιαία ταχύτητα δραματικά, οι προκλήσεις των νέων τεχνολογιών βάζουν νέα ερωτηματικά: με ποια δεοντολογία, με ποια χέρια, με ποια μυαλά; Με ποιο ήθος; Είμαστε σε ένα μεταίχμιο. Όλα αυτά είναι οι σπασμοί ενός κόσμου που πεθαίνει και ενός νέου που αναδύεται. Νοιώθω πνευματική ακτιβίστρια. Γι’ αυτό και είμαι αφοσιωμένη και ασχολούμαι με το Μυθιστόρημα. Η αξία του η αληθινή είναι να φανερώσει κρυμμένες όψεις αλλά και δυνατότητες της ανθρώπινης ύπαρξης, που είναι άπειρες! Ό,τι έγραψα ή έκανα, το θεωρώ σήμερα (γι’ αυτό δεν αναφέρομαι σε αυτό πια), ως σ π ο υ δ ή, για να γράψω τα δικά μου μυθιστορήματα. Βέβαια, δίχως να το θεωρώ περισπασμό για να μάχομαι και να υπερασπίζομαι την ύπαρξη και με άλλο τρόπο, πέρα από ενεργός πολίτης, αρθρογραφώ, συμμετέχω σε λογοτεχνικά, ψηφιακά και μη, περιοδικά ή δίνω κάποια ομιλία, όταν με ενδιαφέρει το θέμα ή μου δίνει μια πρόκληση (π.χ. Ίδρυμα Θεοχαράκη «Λογοτεχνία, η άλλη όψη της ψυχικής μας ζωής», εκδήλωση του ΟΟΛΚ - Όμιλος Οδοντιάτρων Λογοτεχνών Καλλιτεχνών κ.ά.). Φορές, αναρτώ κάποια μικρά κείμενα ή και σχόλια στο διαδίκτυο.
Πού οφείλεται η μεγάλη αγάπη σας για τη συγγραφή; Τι είναι αυτό που κινεί την πένα σας προς αυτή την κατεύθυνση;
Μου
αρέσει που χρησιμοποιείτε τη λέξη αγάπη αντί ανάγκη. Παρότι είναι και τα δυο. Η
αγάπη αυτή, πρέπει να υπήρχε μέσα μου πάντα. Να ακούω, να επινοώ, να λέω και να
γράφω ιστορίες. Θυμάμαι πριν καλοσχηματίσω τα πρώτα γράμματα του δημοτικού
σχολείου, έγραψα, δεν έχει σημασία το πως, το πρώτο μου διήγημα και φώναξα όλη
την οικογένεια στη σάλα του σπιτιού να το ακούσει! Βούτηξα κυριολεκτικά στην μεγάλη Λογοτεχνία
από νωρίς και την λάτρεψα. Ασχολήθηκα από πολύ νέα με πολλά είδη λογοτεχνίας,
μέχρι ν’ αφοσιωθώ, αποκλειστικά στο Μυθιστόρημα. Εξέδωσα το πρώτο μου πριν 23
χρόνια.
Η τέχνη της γραφής, αν είναι υψηλή, συμβάλλει στην προσωπική και κοινωνική μεταμόρφωση. Η Λογοτεχνία, όμως ως έκφραση του Ουσιώδους, όπως έλεγαν οι λόγιοι στην αρχαία Κίνα. Κι όλη η σοφία της βρίσκεται στο «να ονομάζει τα πράγματα με το σωστό τους όνομα». Η συγγραφή είναι ανάγκη και ευχαρίστηση μαζί, κυρίως όμως έρωτας. Ως είδος το Μυθιστόρημα, που αγαπώ, σπουδάζει τη φύση της ύπαρξης, μιλάει για την ποίησή της. Ρίχνοντας πάνω της άπλετο φως, φωτίζει τη ζωή με το φως του βιώματος. Με αυτόν τον τρόπο, αποτρέπει τη λησμονιά της πραγματικής μας ουσίας, από μας τους ίδιους.
Πώς
επιδρούν συγγραφικά τα βιώματα και οι εμπειρίες του δικού σας παρελθόντος στο
σήμερα, όπως αυτό διαμορφώνεται πλέον πολιτικά και κοινωνικά;
Επιδρούν δυναμικά. Οι τέχνες του Λόγου, άλλωστε, « δεν πρέπει να απεμπολούν τις κοινωνικές τους ευθύνες». Ο συγγραφέας οφείλει να βρίσκεται σε απόλυτη εγρήγορση. Να υπάρχει ολοζώντανος ΄΄στο εδώ και τώρα΄΄. Αν είναι συνειδητός, έχει μεγάλη ευθύνη, πέρα από το να αναπαριστά μόνο τον κόσμο. Αν είναι η τέχνη του υψηλή, συνειδητή, στοχεύει στην Ουσία. Γίνεται, δυνάμει, «το μόνο μέσο μιας διαδικασίας Φανέρωσης, που στο τελικό της στάδιο βοηθάει την Έλευση του Κόσμου στο Είναι». Το πιστεύω αυτό.
Ποια είναι η κύρια πηγή της έμπνευσής σας; Η καθημερινότητα, η φύση, το συναίσθημα της στιγμής, τα προσωπικά βιώματα, η φαντασία αποκλειστικά, όλα αυτά μαζί ή και κάτι άλλο;
Κι εδώ θαρρώ πως απάντησα. Μα ό,τι αφορά την ανθρώπινη ύπαρξη. Δηλαδή όλα.
Η κριτική του αναγνωστικού κοινού επηρεάζει με κάποιον τρόπο έναν δημιουργό ακόμα κι αν φαινομενικά δεν γίνεται αντιληπτό. Ισχύει αυτό και στη δική σας περίπτωση; Είναι δυνατόν μια κριτική πάνω στο έργο σας να σας επηρεάσει ψυχολογικά είτε θετικά είτε αρνητικά;
Με ενδιαφέρει η κριτική πάντα, όταν ασκείται καλοπροαίρετα, με αληθινή γνώση και με επιχειρήματα. Εξετάζω από που προέρχεται κι αν έχει πραγματική βάση. Δεν μου έχει συμβεί, να έχω ως τώρα αρνητική κριτική. Θα μπορούσε να συμβεί. Δεν νομίζω πως θα με επηρέαζε αρνητικά. Έχω πολύ καλές γνώσεις λογοτεχνίας και καλές γνώσεις ψυχολογίας, για να το διακρίνω. Με ενδιαφέρει πάντα η ανθρώπινη ύπαρξη.
Το νέο σας βιβλίο είναι μυθιστόρημα και μάλιστα αρκετά πολυσέλιδο. Κυκλοφόρησε τον Ιούλιο του 2025 από τις εκδόσεις «Βακχικόν» και φέρει τον τίτλο «Ο Κάτοικος τουΚαθρέφτη». Πείτε μας δυο λόγια για το περιεχόμενό του. Τι πραγματεύεται η ιστορία που φιλοξενείται σ’ αυτό και ποιοι οι ήρωές του;
Όλα
μου τα μυθιστορήματα είναι πολυσέλιδα. Γύρω στις τετρακόσιες σελίδες. Δεν θα μπορούσε να είναι διαφορετικά. Είναι το
είδος του Μυθιστορήματος κι εγώ καταπιάνομαι με μεγάλα, διαχρονικά θέματα καθώς
προσπαθώ να τα φωτίσω από πολλές τους πλευρές. Το μυθιστόρημα « Ο Κάτοικος του
καθρέφτη», έχει μια γοητευτική μυθιστορία. Η ηρωίδα του, η μικρή Λιζέττα,
ξεπηδά - όπως και όλοι οι δραματικοί του ήρωες, κύριοι και δευτερεύοντες,
άλλωστε, , όπως ο Ορέστης, η Ρόζα, ο Μάριος, ο Έκτορας, οι παππούδες, οι θείοι
κι θείες – θαρρείς, μέσα από μια τοιχογραφία εποχής της Κέρκυρας του ’50, μόλις μια δεκαετία μετά το τέλος του
δεύτερου Μεγάλου Πολέμου. Η γέννησή της ηρωίδας συμπίπτει με το οριστικό
΄΄τέλος εποχής΄΄, για την παλιά, παραδοσιακή, αρχοντική οικογένεια στην οποία ανήκει και τον
αρχοντικό οίκο που παρακμάζει, καιρό. Μονάχο παιδί σε ένα κόσμο ενηλίκων, δεν
θα αργήσει να δημιουργήσει μια ιδιόμορφη σχέση με τον μεγάλο καθρέφτη που
κοσμεί την ξύλινη ντουλάπα, από καρυδιά, του υπνοδωματίου των γονιών της. Ο
καθρέφτης αυτός θα σφραγίσει τη ζωή της,
καθώς το άυλο ον που φαίνεται να κατοικεί στο αστραφτερό του κρύσταλλο, θα της
χαρίσει την εξαιρετική εύνοια να βλέπει μέσα το τζάμι του, τ’ αληθινό της
πρόσωπο. Σε αυτόν θα δέσει το νήμα της για να βγει από τον λαβύρινθο της ζωής,
όταν θα συναντήσει, αναπόφευκτα στη ζωή, τον Μινώταυρο με τις μάσκες και τα
προσωπεία όλων των δυνάμεων που μας υπερβαίνουν: Τον Χώρο, τον Χρόνο, τον Έρωτα
και τον Θάνατο. Κάποια στιγμή, με το μεγάλο τ ρ α ύ μ α, ο καθρέφτης θα
ραγίσει.
Χρόνια
μετά, θα θελήσει να στρέψει το βλέμμα
στο παρελθόν, να συναρμολογήσει τα κομμάτια του εκείνου του καθρέφτη και τα
δικά της, αναζητώντας τις εικόνες του εαυτού της μέσα στους καιρούς, για να
μπορέσει να προχωρήσει. Θα διηγηθεί στην ίδια και σε μας, όλους, την ιστορία της,
ανακατασκευάζοντάς την διαρκώς, προσπαθώντας να την ξεμπλέξει απ’ τους μύθους
της συλλογικής, οικογενειακής και προσωπικής της ιστορίας, για να συνθέσει το
νέο της πρόσωπο στο μέλλον.
Το μυθιστόρημα πραγματεύεται ουσιαστικά μια αναζήτηση Ε α υ τ ο ύ, -σημαντική ιδιαίτερα, για μας αυτού του υβριστικού αλλά και γεμάτου προκλήσεις καιρού. Αναζήτηση ταυτότητας, στη διαρκή πορεία ενηλικίωσης μορφοποίησης κι εξατομίκευσης. Μεγάλα θέματα, επίσης, που θίγονται αφορούν την Μορφή και την Ουσία, το θέμα του Εγώ, του Είναι και του Φαίνεσθαι. Το πολύσημο σύμβολο του Καθρέφτη είναι πολύ σημαντικό για το θέμα του και το βιβλίο προσφέρεται για πολλές αναγνώσεις. Κουβαλάει όλη τη μαγική άλω των παιδικών χρόνων, της ευαίσθητης εφηβείας, την μαγεία του πρώτου έρωτα, τα πρόσωπα τα πολλά της αγάπης και φανερώνει την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης φύσης, κρυμμένες όψεις και δυνατότητες της ανθρώπινης Ύπαρξης.
Ποιος
είναι ο Κάτοικος του Καθρέφτη και πως συνδέεται με την εικόνα του εξωφύλλου
που συνοδεύει τον τίτλο σας;
Το
άυλο όν που κατοικεί στον καθρέφτη, είναι η αντανάκλαση της εικόνας του ίδιου
μας του εαυτού. Δεν είναι, όμως, μια στατική εικόνα του. Στην κεφαλίδα του
Κεφαλαίου Ι, που επιγράφεται "Αντανάκλαση πρώτη" γράφω χαρακτηριστικά:
…αυτή η βαθιά όψη μέσα σε κάθε πρόσωπο, που
γνωρίζει την αλήθεια
Για το εξώφυλλο, χαίρομαι πολύ που μ’ ερωτάτε. Είναι ένας πολυαγαπημένος μου πίνακας του Τάσου Κουρή, που έχει εκτεθεί το 1996 στην Ουάσινγκτον από την γκαλερί Ζ υ γ ό ς και φέρει το όνομα «Evening nap», που σημαίνει « απογευματινός υπνάκος». O Tάσος Κουρής καταξιωμένος γιατρός και ζωγράφος, είναι αδελφός μου. Επέλεξα αυτόν τον πίνακα και τον πρότεινα στον εκδοτικό μου οίκο, γιατί είδα πόσο ταιριάζει με το θέμα του βιβλίου. Φέρει το σύμβολο της Κέρκυρας, πρώτα, το Φρούριό της, και την ήσυχη Θάλασσα του Ιονίου. Η Θάλασσα είναι πολύσημο σύμβολο, επίσης, ως ΄΄καθρέφτης΄΄ εδώ, μα κι ως Κάτοπτρο των Άνω με τα Κάτω, αν δούμε και μια μεταφυσική του ερμηνεία, καθώς και «γαληνεμένο συναίσθημα», σύμφωνα με τους κώδικες του Ομήρου. Η νέα γυναίκα παίρνει τον απογευματινό της υπνάκο, στο κρεββάτι της γαλήνιας θάλασσας του Ιονίου, αλλά κρατάει στο χέρι και το χαλινάρι του αλόγου της, της δύναμης της αυτονομίας της.
Το
βιβλίο σας αποτελεί επανέκδοση εκείνου που κυκλοφόρησε αρκετά χρόνια πριν και
συγκεκριμένα το έτος 2002 από τις εκδόσεις «Λιβάνη». Για ποιο λόγο προβήκατε
στην επανέκδοσή του και γιατί πήρατε την απόφαση να το πράξετε τώρα και όχι
νωρίτερα ή αργότερα;
Ναι, ήταν μια εσκεμμένη απόφαση. Αν και, ανεξάρτητα, από τον συγκεκριμένο λόγο που θ’ αναπτύξω, πιστεύω πως διαχρονικά μυθιστορήματα μάλιστα με την λογοτεχνική τους αξία αποδεδειγμένη, πρέπει να επιστρέφουν, όπως και κάθε τι που έχει αξία. Το βιβλίο «Ο Κάτοικος του Καθρέφτη» είναι ένα επιτυχημένο, διαχρονικό μυθιστόρημα. Συγχρόνως είναι και πολύ επίκαιρο και ενδιαφέρον για τους καιρούς μας, γιατί η έννοια του ε α υ τ ο ύ κατά τη σύγχρονη Ψυχολογία έχει επανέλθει ως έννοια - κλειδί. Είναι γεγονός, πως η εικόνα του εαυτού μας, έχει γίνει α ό ρ α τ η και από μας τους ίδιους, μέσα στην χαοτική πολυπλοκότητα του Κόσμου μας, που αλλάζει με αστραπιαία ταχύτητα με τις νέες τεχνολογίες και την Ιστορία που έρχεται απ’ έξω απρόβλεπτη, φρικιαστική, να αφανίσει χώρες και υπάρξεις. Η ύβρις των καιρών και των ισχυρών αυτού του Κόσμου έχει φέρει τη φρίκη, την απόγνωση και τον αφανισμό. Ο τρόπος που προσπαθεί να προσλάβει τον εαυτό του ο άνθρωπος, πρέπει να είναι διαφορετικός. Καταλαβαίνουμε πως ο εαυτός δεν είναι ένα σημείο συνείδησης σταθερό, κάπου στον εγκέφαλο. Πως δεν είναι απλά, το αποτέλεσμα των διαδραματιζομένων, αλλά και κατασκευαστής τους. Μπορούμε να αλλάξουμε την εικόνα, καθώς μπορεί να γίνει συμπαραστάτης μας. Οι ιστορίες που λέμε και ξαναλέμε σε εμάς τους ίδιους και τους άλλους μας βοηθάει να αλλάζουμε την εικόνα μας κι αυτή η μεταλλασσόμενη εικόνα, να αλλάξει και την ιστορία μας, τόσο για το παρελθόν, όσο και για το μέλλον. Με αυτόν τον τρόπο κατανοούμε και συνδεόμαστε και με τη συλλογική μας ιστορία με την προέλευσή μας. Αποκτούμε πέρα από ατομική και συλλογική ταυτότητα, τη δυνατότητα να αλλάξουμε όχι μόνο την εικόνα του εαυτού μας, αλλά και το πεπρωμένο μας. Ναι. Ο εαυτός μας μπορεί να γίνει ένας ικανός και γενναίος αφηγητής της ιστορίας μας.
Περνάει
μηνύματα το βιβλίο σας κι αν ναι ποια είναι αυτά επιγραμματικά;
Θα
πρέπει να αναζητήσετε αυτά που θέλουν να περάσουν μηνύματα, σε άλλου είδους
βιβλία. Το Μυθιστόρημα, γενικά, από το ρόλο του δεν έχει την πρόθεση να περάσει
μηνύματα, να διδάξει, να κάνει ηθικές αποτιμήσεις ή να καταλήγει σε
βεβαιότητες. Οφείλει, μόνο, να υπηρετήσει τον ρόλο του, που δεν είναι άλλος από
το να φανερώνει κρυμμένες όψεις του ανθρώπινου ψυχισμού και να αποκαλύπτει δυνατότητες της ανθρώπινης Ύπαρξης.
Βέβαια ο καθένας μπορεί να πάρει πολλά από όσα σημαίνονται, να βγάλει τα δικά του συμπεράσματα.
Είναι η δεύτερη φορά που συνεργάζεστε με τις εκδόσεις «Βακχικόν». Μιλήστε μας γι’ αυτή τη συνεργασία.
Τα εκδοτικά στην Ελλάδα πέρασαν και περνούν ακόμα μια μεγάλη κρίση. Είμαι ευχαριστημένη που κάποια καλή στιγμή, βρήκα αυτόν τον εκδοτικό οίκο για τα εκδώσω τα βιβλία μου, τα τωρινά και τα μελλοντικά. Οι εκδότες μου, είναι νέοι άνθρωποι, με πολύ πάθος και ανοικτότητα μυαλού, εξαιρετικά δραστήριοι στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, κι έχουν το βλέμμα τους στραμμένο στο παρόν και στο μέλλον του βιβλίου. Η καλή δουλειά με τους συγγραφείς τους, με την καλή λογοτεχνία κι ο αλληλοσεβασμός θα τους ανταμείψει. Έχω ως τώρα μια άψογη συνεργασία, όπως και με όλη την ομάδα του εκδοτικού οίκου και τους ευχαριστώ γι’ αυτό.
Ποια
είναι τα επόμενα συγγραφικά σας σχέδια; Έχετε κάτι κατά νου; Γράφετε αυτή την
περίοδο; Είναι κάτι ανακοινώσιμο ή είναι πολύ νωρίς ακόμα;
Γράφω πάντα. Αν εξαιρέσετε το αναγκαίο, για την παρουσίαση και την προώθηση κάθε νέου βιβλίου, διάστημα. Έχω τρία μεγάλα μυθιστορήματα στα σκαριά, που παίρνουν τον χρόνο τους για το σωστό τους τελείωμα. Ήδη επιμελούμαι με πολύ προσοχή το επόμενο μυθιστόρημα που θέλω να εκδώσω.
Πείτε μας
μια ευχή σας για το παρόν και το
μέλλον που θα θέλατε οπωσδήποτε
να πραγματοποιηθεί.
Έχω
τρείς ευχές: Για μένα, για την Λογοτεχνία και για τον Κόσμο μας.
Να
είμαι γερή, να εκδώσω τα τρία δυνατά μυθιστορήματα, που έχω μπροστά μου και να
μεταφραστεί η δουλειά μου για να βγει περισσότερο στον κόσμο.
Οι
Έλληνες να γίνουν πρώτοι στη φιλαναγνωσία και το Μυθιστόρημα να βρει τη θέση
και την αξία που του αρμόζει στην εποχή μας και σε αυτές που έρχονται.
Να πάψει αυτή η βαρβαρότητα στον Κόσμο, για να μπορέσουν οι άνθρωποι να ασχοληθούν με έργα πολιτισμού, ειρήνης και αγάπης κι ό,τι άλλο δίνει ευτυχία στην ύπαρξη.
Πριν κλείσουμε την συζήτηση θα ήθελα να μας παραθέσετε ένα απόσπασμα από το βιβλίο σας.
Βήματα.
Αφουγκράζομαι. Ποιος να’ ναι; Εσύ Ορέστη;
Κοιτάζω
έξω από το παράθυρο. Κανείς.
Φορές το κύμα σέρνοντας τα βότσαλα της
ακτής, κάνει έναν θόρυβο σαν
κάποιος
να περπατάει. Όχι δεν είναι κανείς!
Σε θυμάμαι, Ορέστη. Εκείνο το χλωμό,
μελαγχολικό πρόσωπο, τα μάτια στο χρώμα του κυπαρισσιού, γεμάτα σκιές από τις
πυκνές βλεφαρίδες. Τα ξανθά, ίσια μαλλιά στο ύψος των ώμων, σκάνδαλο για την
εποχή! Εκείνα τα λεπτά, μακριά, σχεδόν χωρίς αίμα δάχτυλα που ακράγγιζαν σαν
γλάροι τα πλήκτρα και η μουσική έρεε και γέμιζε με νότες τους χώρους.
Σε θυμάμαι να στέκεις εκεί στο κτήμα,
ακουμπώντας τη ράχη στον ίσκιο του πέτρινου τοίχου, με τα ρούχα τα φωτεινά του
καλοκαιριού στο χρώμα της άμμου, να μιλάς στον πατέρα σου. Δυο άντρες που η
μοίρα τους έταξε ενάντιους!
Πού να’ σαι Ορέστη! Πόσο θα ΄θελα να μην
είσαι θόρυβος από το κύμα πάνω στα βότσαλα!
Ξανοίγω τη ματιά ως πέρα στο χείλος τ’ ουρανού. Ανάμεσα στα μοβ και στα κίτρινα, τώρα που ο ήλιος έχει φύγει, διακρίνω το πρόσωπό σου. Περνάς το χέρι ανάμεσα στα μαλλιά και τινάζεις το κεφάλι προς τα πίσω. Μια δική σου κίνηση. Ξαφνικά με βλέπεις κι εσύ. Μου γνέφεις. Μια έγνοια ρυτιδώνει το φαρδύ σου μέτωπο, όπως ρυτιδώνει ο αέρας το γκρίζο μετάξι της θάλασσας. Μια έγνοια για μένα…
Κυρία Κουρή σας ευχαριστώ θερμά για την πολύ ωραία και ενδιαφέρουσα συζήτησή μας. Καλή και δημιουργική συνέχεια σας εύχομαι και καλή πλεύση στο νέο σας βιβλίο!
Εγώ ευχαριστώ θερμά εσάς κυρία Πετρίδου και το περιοδικό ΤΕΧΝΕΣ OnLine, για την ευκαιρία που μου δώσατε να επικοινωνήσω με το αναγνωστικό σας κοινό και για την όμορφή ευχή, για το μυθιστόρημά μου: «Ο Κάτοικος του Καθρέφτη», που κυκλοφορεί στα βιβλιοπωλεία από τις εκδόσεις Βακχικόν.






0 Σχόλια