Βιβλιοκριτική: "22+2 βήματα προς την αυτογνωσία" του Θάνου Ρόμπου | Γράφει η Στέλλα Πετρίδου

22+2 βήματα προς την αυτογνωσία
Συγγραφέας: Θάνος Ρόμπος
Ημερομηνία έκδοσης: 04/2026
ISBN: 978-618-239-234-8
Σελίδες: 46

Εκδόσεις: Διάνοια

Γράφει η Στέλλα Πετρίδου

Στο ταξίδι της ζωής του ο άνθρωπος έρχεται πολλές φορές αντιμέτωπος με τον εαυτό του. Επιχειρεί να τον προσπεράσει, ωστόσο, παραβλέποντας τη σημαντικότητα της παρουσίας του εντός του και της υποχρέωσης της αποδοχής του όπως πραγματικά είναι για την εξασφάλιση της ψυχικής του ηρεμίας και γαλήνης. Ο φόβος αντιμετώπισης της ουσίας του, βέβαια, πηγάζει από την ανασφάλειά του και κυρίως από τον φόβο της απόρριψής του από τους άλλους.

Η αίσθηση ότι το ψεύτικο είναι προτιμότερο από το αληθινό δημιουργεί πληθώρα προβλημάτων στην καθημερινότητά του και εντός του ένα αναπόφευκτο ψυχολογικό αδιέξοδο. Η κοινωνία της υποκρισίας τον δυναστεύει. Ο άνθρωπος γίνεται υποχείριο ενός ψυχρού συστήματος που πολτοποιεί την αξιοπρέπεια και τα όνειρά του για χάρη του καταναλωτισμού, του ατομικισμού και της κάθε είδους εκμετάλλευσης που λειτουργεί εις βάρος του και παρά τη θέλησή του. Αδύναμος ωστόσο να αντιδράσει και να αντισταθεί για το καλό του, υπομένει την παρακμή του, δυστυχεί και στο τέλος χάνει εντελώς την ταυτότητά του.

Απέναντι σε όλο αυτό το θλιβερό καθεστώς καταπάτησης της προσωπικής ελευθερίας και αξιοπρέπειας, ο πρωτοεμφανιζόμενος υπηρέτης της ποίησης Θάνος Ρόμπος τολμά να αντισταθεί και να κάνει τη δική του προσωπική επανάσταση. Η πρωτόλεια ποιητική του συλλογή είναι ο τρόπος για να ακολουθήσει μια εσωτερική διαδρομή, της οποίας ο τελικός προορισμός είναι η αυτογνωσία. 

Η συλλογή του φέρει τον τίτλο «22+2 βήματα προς την αυτογνωσία» και κυκλοφορεί, ήδη από τον Απρίλιο του 2026, από τις εκδόσεις «Διάνοια». Τα ποιήματα που την απαρτίζουν είναι είκοσι τέσσερα τον αριθμό και όλα τους υπηρετούν έναν συγκεκριμένο και πολύ ξεχωριστό σκοπό: Να οδηγήσουν ένα βήμα παραπέρα τη σκέψη προς της κατανόηση του εαυτού, ώστε να προκύψει το ξεδίπλωμα της αλήθειας του και η απελευθέρωσή του από τα δεσμά της υποκρισίας και του καθωσπρεπισμού. Δεν είναι εύκολη ως διαδικασία, θα τολμήσει να παραδεχτεί ο ποιητής, και αυτό γίνεται γρήγορα αντιληπτό από τον αναγνώστη. Εξάλλου, ο ποιητής παραδέχεται τη δυσκολία μιας τέτοιας απόπειρας. Παρόλ’ αυτά, τολμά θαρρετά, καθώς ο σκοπός του είναι ιερός και πολύ σημαντικός. Να έρθει σε επαφή με τον εσωτερικό του χάρτη, τον εαυτό του δηλαδή, την ουσία του.

«Προσπάθησα να γίνω κάτι άλλο,

από αυτό που είμαι.

Το φοβόμουν όλο αυτό,

να αντιμετωπίσω δηλαδή τον εαυτό μου.

Όμως, πλέον με κοιτάω στα μάτια.

Κι εν τέλει το κατάλαβα:

“ο φόβος είναι αυτός

που δίνει αξία στην πράξη”» (Από τον Πρόλογο του ποιητή στη σελίδα 9 του βιβλίου)

Ο ποιητής δίνει έμφαση στον φόβο, καθώς τον θεωρεί υπεύθυνο για την ανασφάλεια που διακατέχει τον άνθρωπο, να είναι ο εαυτός του εξολοκλήρου και να καμαρώνει γι’ αυτό.

Τα κεφάλαια της παρούσας ποιητικής συλλογής είναι τέσσερα και αντιπροσωπεύουν τα βήματα που πρέπει να κάνει ο άνθρωπος για να συμφιλιωθεί τελικά με το μέσα του και να το αποδεχτεί δίχως φόβο, δίχως κανένα δισταγμό και δίχως καμία ανασφάλεια.

Το πρώτο κεφάλαιο της ποιητικής συλλογής φέρει τον τίτλο «Αναζήτηση Ταυτότητας». Φιλοξενεί τέσσερα έμμετρα και ομοιοκατάληκτα ποιήματα που, αν μη τι άλλο, φωτίζουν και αναδεικνύουν το ποιητικό ταλέντο του ποιητή. Αν και πρωτοεμφανιζόμενος στον χώρο του βιβλίου, παρουσιάζει μια διακριτή ευκολία στην ποιητική έκφραση, η οποία είναι αφενός μεν καλοδουλεμένη, αφετέρου δε μεστή. Είναι αναμφισβήτητα περιεκτική σε νοήματα και γεμάτη εικόνες, που αναβλύζουν χάρη και ομορφιά. Η λυρικότητα των στίχων του διαφαίνεται όχι μόνο μέσα από την τήρηση του μέτρου, αλλά και μέσα από την επιλογή των λέξεων που χρησιμοποιεί περίτεχνα για να αποδώσει όλα όσα θέλει να καταθέσει από ψυχής. Διαφαίνεται επίσης και μέσα από τις σκέψεις του, που προκαλούν συναισθηματική έξαρση, αφού σκοπό έχουν να παρασύρουν με τη σειρά τους και τη σκέψη του αναγνώστη στη μαγεία ενός ξεχωριστού μοναχικού και αποκομμένου κόσμου που καταφέρνει να αντιδράσει ψάχνοντας απεγνωσμένα να βρει την αληθινή ταυτότητά του για να ευτυχίσει και να ανακάμψει.

«Μπες στον αέρα με φτερά σαν του πουλιού

Να αισθανθείς τον άνεμο μες στα μαλλιά σου

Να σ’ αγκαλιάσει ο φόβος όλος του κενού

Για να υψωθείς πιο πάνω κι απ’ τα όνειρά σου» (Σελίδα 12)

Το δεύτερο κεφάλαιο της ποιητικής συλλογής φέρει τον τίτλο «Σύγκρουση - Πληγές κι Απώλειες» και φιλοξενεί οκτώ ποιήματα, λίγο εκτενέστερα από αυτά του πρώτου κεφαλαίου, ωστόσο έμμετρα κι αυτά και ομοιοκατάληκτα. Ο ποιητής υπηρετεί με σεβασμό την παραδοσιακή ποίηση και την υποστηρίζει επάξια με το πηγαίο ταλέντο του, αλλά και με τη χρόνια τριβή του μαζί της, που ξεκάθαρα αποδεικνύεται μέσα από τα ποιήματα της παρούσας συλλογής.

Θεματικά ως προς το περιεχόμενό τους, τα ποιήματα του κεφαλαίου αυτού εστιάζουν στη μονοτονία της καθημερινότητας, στην οποία έχει εγκλωβιστεί ο άνθρωπος παρά τη θέλησή του και χωρίς να έχει το περιθώριο να αντιδράσει για να νιώσει περισσότερο δημιουργικός, παραγωγικός, χρήσιμος και ζωντανός. Η αλλοίωση της προσωπικότητάς του διαπιστώνεται παντού. Είναι, θα πει ο ποιητής, απερίγραπτα μεγάλη και οι επιπτώσεις που προκύπτουν εξαιτίας αυτής είναι πολλές και σοβαρές: απραγία, αβουλία, συναισθηματική σύγχυση, θλίψη, απογοήτευση, απόγνωση, ψυχικός μαρασμός.

«Ναι το ξέρω, δε μοιάζω πια τώρα

Με αυτόν που διψούσε για μπόρα

Για φουρτούνες, για ανέμους, για οργή

Να χορτάσει αιώνια ζωή» (Σελίδα 19)

Η κούραση της αποτυχίας της προσπάθειας ανάκαμψης δημιουργεί παράπονα στην ψυχή, καθώς αναλογίζεται τον δρόμο που ποτέ της δεν περπάτησε, αυτόν για τον οποίο ήταν προορισμένη πριν καν να γεννηθεί. Η εσωτερική επανάσταση, ωστόσο, θα επισημάνει ο ποιητής, ακόμα κρατά τη φλόγα της ελπίδας ζωντανή για να προκύψει το θαύμα της αναγέννησης.

Η αναφορά στα στοιχεία της φύσης είναι πλούσια και διανθισμένη παντού. Είναι αισθητή επίσης η αναφορά του ποιητή στον χρόνο, ο οποίος χαρακτηρίζεται αδίστακτος και κυρίαρχος των πάντων. Η μνήμη επίσης, καθώς παίρνει τη θέση της στα ποιήματα του κεφαλαίου αυτού, κυριαρχεί θεματολογικά για να επιστρέψει τη σκέψη στο χθες, για να ανοίξει τις βαθιά ριζωμένες πληγές της ψυχής, ώστε να έρθουν ξανά στην επιφάνεια της συνείδησης τα λάθη μιας ζωής που δυστύχησε εξαιτίας τους, αφού παρασυρμένη από αυτά περπάτησε το λάθος μονοπάτι του απόλυτου τίποτα.

Η λησμονιά ως λύση στη συνέχεια επιχειρείται για να διώξει τους πόνους και τις ενοχές, τους δυσάρεστους επισκέπτες της σκέψης, που μόνο δυστυχία προκαλούν στην ψυχή του ανθρώπου και ποτέ τους χαρά.

Το τρίτο κεφάλαιο της ποιητικής συλλογής φέρει τον τίτλο «Αντιμέτωπος με τον Εαυτό μου». Εδώ ο ποιητής γίνεται περισσότερο εξομολογητικός. Η αναφορά του σε πρώτο πρόσωπο είναι επιτηδευμένη, ώστε να επιτευχθεί η αμεσότητα με τον αναγνώστη. Για να προκύψει η απελευθέρωση των εσωτερικών σκέψεων και επιθυμιών του. Για να εξασφαλιστεί η κατανόηση των αγωνιών του. Για να ακολουθήσει το αγκάλιασμα της προσπάθειάς του να ανακάμψει. Ο ποιητής με βήμα αργό αλλά σταθερό προχωρά προς τη δική του αναζήτηση νοήματος, αυτή που θα τον φέρει σε επαφή με τον πραγματικό του εαυτό. 

Τέσσερα είναι τα ποιήματα που φιλοξενούνται στο κεφάλαιο αυτό, επίσης έμμετρα και ομοιοκατάληκτα, τρυφερά και αισθαντικά, μελωδικά και λίγο περισσότερο φωτεινά και αισιόδοξα. Το θάρρος της απόφασής του για αντίδραση απέναντι στο τίποτα της ανούσιας καθημερινότητάς του προκαλεί χαρά, ελπίδα, δύναμη και αισιοδοξία. Η επιμονή του, θα ισχυριστεί, επιβραβεύει την προσπάθεια παρά τα όποια εμπόδια, τις δυσκολίες και τα συναισθηματικά σκαμπανεβάσματα που προκύπτουν εντός του εξαιτίας του φόβου της ανασφάλειας.

«Μα θα τα σπάσω τα δεσμά της φυλακής

Κι ελεύθερος θα δω το χρώμα της αυγής

Να πλημμυρίζει μια για πάντα την ψυχή μου

Και στην Ιθάκη της να αριβάρει η στιγμή μου» (Σελίδα 33)

Το τέταρτο κεφάλαιο της ποιητικής συλλογής φέρει τον τίτλο «Συμφιλίωση -  Αποδοχή και Προοπτική». Οκτώ ποιήματα φιλοξενούνται εδώ, έμμετρα και ομοιοκατάληκτα και αυτά, φωτεινά και τρυφερά, χαρούμενα και ελπιδοφόρα, που ζεσταίνουν την ψυχή του αναγνώστη προσφέροντάς του ψυχική γαλήνη και ηρεμία. Είναι ποιήματα που κάνουν λόγο για την αληθινή ζωή, την ομορφιά του κόσμου, τη σπουδαιότητα της ψυχής και την ουσία της ανθρώπινης ύπαρξης.

Εδώ ο άνθρωπος ανακαλύπτει πια τον εαυτό του. Έρχεται σε επαφή με αυτόν και τον γνωρίζει από την αρχή. Τον αγγίζει προσεκτικά και τον αποδέχεται όπως ακριβώς είναι. Κι έτσι, συνειδητοποιεί πλέον ποιος είναι ο προορισμός του σε αυτή τη ζωή και μέσα από τις συμβουλές και τις προτροπές του ποιητή τον ακολουθεί. Ίσως τελικά να μην είναι ένας συγκεκριμένος ο προορισμός του, θα πει, αλλά περισσότεροι.

Η αποφυγή της επανάληψης των ίδιων λαθών είναι ο τρόπος, θα διαβεβαιώσει ο ποιητής, για να σωθεί ό,τι ακόμα δεν έχει ήδη καταστραφεί.

«Προσεκτικά να ακούσεις όσα θα σου πω

Τα ίδια λάθη κοίτα μην τα επαναλάβεις ακόμα υπάρχει χρόνος για εμάς τους δυό

Και ό,τι σώζεται κοίταξε να προλάβεις» (Σελίδα 39)

Τα δύο τελευταία ποιήματα της συλλογής είναι γραμμένα σε ελεύθερο στίχο. Ίσως γιατί εδώ ο ποιητής επιχειρεί μια πιο άμεση επαφή με τον αναγνώστη του, ώστε να του εξηγήσει τον τρόπο με τον οποίο οι λέξεις του γίνονται για χάρη του το αποτύπωμα των σκέψεών του, αλλά και ο τρόπος για να εξασφαλιστεί μια επιτυχής και ουσιαστική επαφή μαζί του.

Η αποκάλυψη της τοποθεσίας στην οποία ο ίδιος βρίσκει τον εαυτό του, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει συνειδητά στο τελείωμα του βιβλίου του, γράφει τον επίλογο της συλλογής αυτής, που αφήνεται πλέον από τα χέρια του ίδιου για να γίνει κτήμα όλων.

Εν ολίγοις, η παρούσα ποιητική συλλογή είναι μια απλή και λιτή ποιητική κατάθεση ψυχής, καλογραμμένη ωστόσο, λυρική, πολύχρωμη και τρυφερή, περιεκτική σε νοήματα, συμβουλευτική πολλές φορές, βαθιά ανθρωποκεντρική και άκρως εξομολογητική. Είναι μια ποιητική συλλογή που, αν και πρωτόλεια, αγγίζει τις ευαίσθητες χορδές της ανθρώπινης ύπαρξης και για τον λόγο αυτό αξίζει να διαβαστεί. Συστήνεται ανεπιφύλακτα.

Περισσότερες πληροφορίες για το βιβλίο, θα βρείτε εδώ.